„Indonesien ist der flächenmäßig größte Inselstaat und das viertbevölkerungsreichste Land der Welt. […]“ (Umschlagtext)
Obwohl wir auf so viel zugreifen können, bleiben viele Regionen und mit Afrika gleich ein ganzer Kontinent weitgehend im Dunklen. [...]
Mehr: https://tinyurl.com/ynm55u2r
(Übersetzung: Andreas Ecke)
#leseherbst #sachbuch #davidvanreybrouck #bpb #suhrkamp #indonesien #geschichte #kolonie #unabhängigkeit #polbil #trainerlife #lesen #leselust #leseratte #bücher
Waarom lezen prettig is
Een mannenleven in een impasse. Enkele zekerheden zijn weggevallen, de man weet niet goed wat hij aanmoet met zijn bestaan en moddert wat aan. In een flash-back vernemen we de oorzaak van de uitzichtloosheid. Een ontmoeting met een inspirerende persoon geeft het slordige leven opnieuw richting.
David Van Reybroucks knappe roman Slagschaduw volgt een standaardscenario. Dat er in deze roman twee oorzaken zijn waardoor de hoofdfiguur, een journalist, in een crisis is geraakt – hij heeft zowel een vriendin als een vriend verloren – is niet meer dan een variatie op het bekende thema.
De schrijver die gebruik maakt van zo’n beproefde plot, moet verhinderen dat de lezer het boek verveeld terzijde legt, en daarvoor staan hem verschillende instrumenten ter beschikking. De spanning kan hij opvoeren door een snelle afwisseling van scènes – ze zijn in Slagschaduw zelden langer dan twee pagina’s – en de aandacht kan hij vasthouden door een herkenbaar motief steeds terug te laten keren. Van Reybrouck benut daarvoor de stad Brussel, waarvan hij de topografie zo gedetailleerd beschrijft dat je als lezer de indruk krijgt dat je ter plekke moet gaan kijken om de roman volledig te begrijpen. Bovendien geef je als schrijver je hoofdfiguur een vraag mee om te beantwoorden – in dit geval de zoektocht naar een vrouw die ooit model heeft gestaan voor een standbeeld – opdat de lezer de ontknoping wil weten en verder leest.
De constructie van Slagschaduw is dus weinig verrassend, maar waarom heb ik dit boek ademloos gelezen terwijl ik een soortgelijk sjabloonboek als Münstermanns De bekoring alleen doorworstelde omdat ik had toegezegd het te zullen bespreken? Waarom wist ik na Slagschaduw weer dat lezen een even prettige als overrompelende ervaring kan zijn?
Eén reden is dat Van Reybrouck het instrumentarium veel slimmer toepast dan Münstermann, zodat je het pas aan het einde door hebt. Een andere reden is dat in Slagschaduw af en toe messcherpe observaties instaan.
Ik had niet veel met kinderen. Waarom zou je de wereld aan iemand cadeau doen als je wist dat daar naast een paar kruimels schoonheid ook stapels verdriet op je konden wachten? Dat moest toch de kernvraag zijn. Maar in mijn omgeving zag ik vooral mensen die zichzelf een kind cadeau deden. Om hun eigen verdriet te bekampen allicht.
Bovendien heeft Van Reybrouck onmiskenbaar veel gevoel voor onze taal. Dat leidt tot prachtige beeldspraken en vergelijkingen, die ik hier niet citeer omdat ze buiten hun context overdreven lijken. Maar het taalgevoel blijkt ook uit een observatie als:
De Place Saint-Jean klinkt beter dan het Sint-Jansplein: het waait er meer. In de rue des Eperonniers was ik op een draaglijkere manier eenzaam dan in de valse huiselijkheid van de Spoormakersstraat.
En tot slot is er de persoonlijke factor die een boek een meerwaarde kan geven. Aan het begin van Slagschaduw worden we voorgesteld aan de cheffin van de hoofdpersoon. Zijn nieuwe bazin heeft een managementopleiding maar kent het journalistieke métier niet, neemt de boekenbijlage van de krant op in de lifestyle-pagina’s, is niet geïnteresseerd in de kwaliteit van ‘het product’ en weet niet waar de menselijke waarden liggen. Ik ben ook wel eens een baan kwijtgeraakt doordat een nieuwe chef zonder veel kennis van zaken de ziel uit een goed functionerende afdeling wegorganiseerde, en de wijze waarop Van Reybrouck die o zo herkenbare frustratie beschrijft, vormde voor mij een geweldige binnenkomer.
Gelukkig valt er ook voor mensen met een deskundige baas genoeg te genieten in Slagschaduw. Zoals ik al schreef: lezen kan zo overrompelend prettig zijn.
#Brussel #DavidVanReybrouck #roman #Slagschaduw
De nieuwe denker der Nederlanden – David van Reybrouck
Per 1 april 2025 wordt de Belgische schrijver, denker en historicus David Van Reybrouck aangesteld als Denker der Nederlanden. Hij zal de komende twee jaar inzetten op wat hij ‘vérdenken’ noemt. Naar aanleiding van zijn denkerschap schreef hij de publicatie De wereld en de aarde. Hoe houden we het veilig.
Van Reybrouck treedt in het voetspoor van de huidige Denker der Nederlanden Marjan Slob. Eerdere Denkers waren Hans Achterhuis, René Gude, Marli Huijer, René ten Bos, Daan Rovers en Paul van Tongeren. ‘Denker der Nederlanden’ is de nieuwe naam voor de Denker des Vaderlands, net zoals ook de Dichter en de Componist des Vaderlands voortaan ‘der Nederlanden’ worden genoemd.
Het denkerschap kent geen officiële taakomschrijving, de opdracht mag naar eigen goeddunken ingevuld worden. Toch hebben alle Denkers tot nu toe iets gemeen. Zij bezitten allen de kwaliteit om op een doorvoelde en doordachte manier het nieuws in een groter verband te plaatsen. Zo verdiepen zij het publieke debat en maken zij de filosofie aantrekkelijk voor een breed publiek.
David Van Reybrouck: “Uiteraard voelde ik mij bijzonder verheugd en vereerd toen ik enkele maanden geleden gepolst werd voor het denkerschap. Het is een unieke functie die door mijn voorgangers indrukwekkend werd ingevuld. In deze woelige tijden is het meer dan ooit noodzakelijk om uit te zoomen en goed na te denken over wat er op het spel staat.”
Van Reybrouck is een pleitbezorger van wat hij vérdenken noemt. “In het Nederlands hebben we de woorden verspringen en vérspringen, maar merkwaardig genoeg enkel verdenken en niet “vérdenken”–terwijl we dat laatste juist zo nodig hebben. Vérdenken is naar het heden kijken vanuit de verre toekomst en vanuit het verre verleden. Waar komen we vandaan en waar willen we heen? Het is ook vérdenken in de ruimte – voorbij geografische grenzen of sociale bubbels. Denken is meer dan filosofie en filosofie is meer dan westerse filosofie.
Om de grilligheid van deze tijd het hoofd te bieden hebben we alle wijsheid nodig die de mensheid ooit heeft voortgebracht: niet-westerse wijsbegeertes, maar ook spirituele, literaire en artistieke tradities, naast wetenschappelijke, collectieve en praktische vormen van denken. Er valt kennelijk zelfs een en ander te leren uit de leefomgeving: zie de vele technologische ontwikkelingen die zich nu al baseren op de intelligentie van de natuur.”
De eretitel Denker der Nederlanden is een initiatief van Stichting Maand van de Filosofie en wordt sinds 2011 elke twee jaar aan een gerenommeerd denker verleend.
Emeritus hoogleraar Publieksfilosofie en voorzitter van Stichting Maand van de Filosofie Marli Huijer licht toe: “De benoeming van de nieuwe Denker der Nederlanden is het resultaat van een zorgvuldig proces, waarin wij hebben gekeken naar de bijdragen van verschillende filosofen aan het publieke debat. Uit een lijst van belangwekkende filosofen, opgesteld door een divers comité van experts uit het filosofisch veld, is het bestuur tot de keuze gekomen om David Van Reybrouck te benoemen. Zijn onmiskenbare inspanningen rondom actuele thema’s en zijn verreikende maatschappelijke betrokkenheid waren doorslaggevend. Wij zijn ervan overtuigd dat hij met zijn werk een waardevolle bijdrage zal leveren aan de filosofische reflectie op de uitdagingen van onze tijd.”
David Van Reybrouck (Brugge, 1971) studeerde archeologie in Leuven met filosofie als nevenstudie. Hij behaalde een M.Phil in Cambridge, promoveerde in Leiden en ontving een eredoctoraat van de Université Saint Louis in Brussel.
Aan het Hannah Arendt Center for Politics and Humanities van Bard College, New York was hij in 2021 uitgenodigd als Distinguished Visiting Fellow. In 2024 was hij aangesteld als Arne Næss Professor aan de Universiteit van Oslo, vernoemd naar Noorwegens invloedrijkste filosoof uit de twintigste eeuw.
Van Reybrouck verwierf internationale bekendheid met zijn lijvige boeken over koloniale geschiedenis (Congo en Revolusi) en zijn essays over democratische vernieuwing (Pleidooi voor populisme en Tegen verkiezingen). Zijn theatermonologen Missie en Para zoomden in op de morele ambivalenties van menselijk handelen. Met Odes bezong hij het leven, met Rain Requiem richtte hij een monument op voor de slachtoffers van klimaatrampen.
Essays van zijn hand verschenen in The Guardian, Politico, Der Spiegel, Frankfurter Allgemeine Zeitung, Le Monde, Libération, Mediapart, La Repubblica, De Standaard, De Morgen, Knack, NRC Handelsblad, de Volkskrant, De Correspondent, De Groene Amsterdammer en Vrij Nederland.
De feestelijke inhuldiging van de nieuwe Denker David Van Reybrouck vindt plaats tijdens de Nacht van de Filosofie Rotterdam op 4 april. De publicatie De wereld en de aarde. Hoe houden we het veilig? van David Van Reybrouck verschijnt op 2 april bij uitgeverij De Bezige Bij.
Stichting Maand van de Filosofie bedankt afscheidnemend Denker der Nederlanden Marjan Slob voor haar waardevolle bijdrage als Denker der Nederlanden in de periode 2023-2025.
Onder het motto Ruim denken heeft zij de vrije denkruimte verdedigd en ons uitgedaagd om nieuwe perspectieven te verkennen, waarbij ze steeds de balans zocht tussen persoonlijke ervaring en maatschappelijke ontwikkelingen.
Marjan Slob over de benoeming van David Van Reybrouck: “Met zijn ruime blik, zijn gezaghebbende stem en zijn warm kloppend hart zal David de komende woelige jaren een meer dan welkom baken zijn.”
De Denker der Nederlanden is een onbezoldigde functie; de desbetreffende denkers zijn voor hun inkomsten (mede) afhankelijk van honoraria voor hun optredens.
Bron stichting De Maand van de Filosofie.Dit is een automatisch geplaatst bericht via ActivityPub.
Het denkerschap kent geen officiële taakomschrijving, de opdracht mag naar eigen goeddunken ingevuld worden. Toch hebben alle Denkers tot nu toe iets gemeen. Zij bezitten allen de kwaliteit om op een doorvoelde en doordachte manier het nieuws in een groter verband te plaatsen. Zo verdiepen zij het publieke debat en maken zij de filosofie aantrekkelijk voor een breed publiek.
Oh boy.. fragment van René Gude bij #Eva.. #DenkerDerNederlanden... pffff #intens
Sowieso een erg mooi gesprek #DavidVanReybrouck
Onderzoek na onderzoek heeft aangetoond dat overal in het Westen het enthousiasme voor democratie verdwijnt. Al vijftien jaar lang kalft het vertrouwen af. Dat is tegelijkertijd dramatisch en niet verwonderlijk: als de democratie haar belofte op collectieve vooruitgang niet meer kan waarmaken, gaan mensen elders hun heil zoeken. Als betekenisvolle inspraak van de massa het […]
Verfassungsreformen - Demokratisierende Verfassungsreformen
Revolusi, van David Van Reybrouck
Met Revolusi heeft David Van Reybrouck een monumentaal werk afgeleverd dat de Indonesische onafhankelijkheidsstrijd en het ontstaan van de moderne wereld op meesterlijke wijze in kaart brengt. Het boek is het resultaat van vijf jaar intensief onderzoek, waarbij hij bijna tweehonderd mensen interviewde—de laatste nog levende getuigen van deze
"Der populistische Moment" - Das derzeitige Denken im Kanzleramt (allem Anschein nach)
Revolusi
Revolusi van David Van Reybrouck uitgelezen. De moeite waard, hij schetst het grote verhaal dat ik tot nu toe alleen in fragmenten kende.
Torsten Hesse
Pierre Huyghebaert
Jona Lendering
Boeddhistisch Dagblad
Hermannus Stegeman
Sargasso
Nutt Los
aardling
filmvanalledag