Wereldkaart Avontuur: Ontdek de Wereld!
Hoi allemaal! Ik ben Tweety, jullie vrolijke, drukke en super nieuwsgierige vogel! š„ Vandaag gaan we samen op een spannend avontuur en ontdekken we de wondere wereld van de aardrijkskunde! š Are y...
š Leer verder: https://leeralles.nl/wereldkaart-avontuur-ontdek-de-wereld/?feed_id=19259
Hekataios van Milete
Wereldkaart van HekataiosOp deze blog is vaak genoeg gesproken over Herodotos van Halikarnassos, de vijfde-eeuwse Griekse onderzoeker die geldt als pater historiae, wat we het beste kunnen vertalen als āvader van de onderzoeksjournalistiekā. Hij was bepaald niet de eerste geschiedschrijver: de auteur van het Deuteronomistisch Geschiedwerk heeft dezelfde visie op historische causaliteit en was Herodotos anderhalve eeuw voor. Ook in het Griekse taalgebied was Herodotos niet de eerste: tot zijn voorgangers behoorde Hekataios van Milete, die net als Herodotos onderzoek deed naar het verleden en naar topografie, en die tevens een wereldkaart ontwierp. U moet hem plaatsen in de tweede helft van de zesde eeuw v.Chr., met een sterfjaar na 499.
Een nieuwe tijd
De zesde eeuw v.Chr. was voor de oude Griekse elite een soort fin de siĆØcle. De diverse steden waren altijd door aristocraten bestuurd geweest, maar inmiddels hadden kooplieden de grenzen van de bekende wereld verlegd, veel geld verdiend en invloed gekregen op het bestuur. In tegenstelling tot de aristocraten, die de Homerische helden als hun voorouders hadden opgeĆ«ist, hadden de nouveaux riches niet zoān claim op legitimiteit.
Zij hadden andere, nieuwe ideeĆ«n. Die waren niet gebaseerd op een oude traditie, maar op rationeel denken en empirisme. Vroege filosofen als de MilesiĆ«rs Thales, Anaximandros en Anaximenes en de EfesiĆ«r Herakleitos waren weliswaar niet helemaal origineel in hun denkbeelden ā sommige ideeĆ«n hebben Babylonische parallellen ā maar hun kritische houding was voor de Griekse wereld nieuw. Dit was de intellectuele wereld van Hekataios.
Biografie
Hekataios moet rond 550 v.Chr. in Milete zijn geboren, kort voordat de Perzische koning Cyrus de Grote het Lydische Rijk en de bijbehorende Griekse havensteden veroverde. Eeuwen later schreef de Griekse geograaf Strabon dat Hekataios een student was geweest van Anaximandros. Dat is chronologisch gezien vrijwel onmogelijk, maar van de andere kant: de filosoof lijkt Hekataiosā ideeĆ«n over het ontstaan van het universum en de vorm van de wereld te hebben beĆÆnvloed.
We weten verder nauwelijks iets over Hekataiosā leven, hoewel hij een bezoek lijkt te hebben gebracht aan Egypte. Misschien kwam hij mee met de Perzische koning Kambyses, die in 525 het aloude land van de Nijl veroverde.
Herodotos vertelt dat Hekataios de omvang en macht van het Perzische Rijk had begrepen en in 499 zijn landgenoten adviseerde niet in opstand te komen tegen koning Darius I de Grote. Ze luisterden niet. De Ionische Opstand, zoals de revolte van de Griekse steden in het Perzische Rijk wordt genoemd, liep uit op een nederlaag en in 495 of 494 werd Milete verwoest.
Een heel late traditie, te vinden bij Diodoros van SiciliĆ«, wil dat Hekataios namens de MilesiĆ«rs onderhandelde met de Perzen, en zowaar een gunstige behandeling wist te verwerven. Misschien is het waar, en dan was Hekataios in 495 nog in leven. Misschien is het niet waar en dan weten we op zān best dat hij in 499 nog in leven was. Voor de beoordeling van zijn werk maakt het weinig uit.
Geografie
Hekataiosā bekendste werk is zijn wereldkaart, die weer was gebaseerd op een ontwerp van Anaximandros. Herodotos geeft een beschrijving:
Ik kan mijn lachen niet houden omdat van al die wereldkaartenmakers nog niemand erin is geslaagd een redelijke beschrijving te geven. Ze tekenen een Oceaan rondom een wereldschijf die met behulp van een passer als een cirkel is getrokken, en bij hen is Aziƫ net zo groot als Europa.noot Herodotos, Historiƫn 4.36.
Hoewel Herodotos zijn voorganger niet expliciet noemt, zijn de meeste classici het erover eens dat hij zijn voorganger uitlacht ā en niet ten onrechte, want Herodotosā eigen wereldkaart is beter. Hekataios verdeelde de wereld in drieĆ«n (Europa, AziĆ«, Afrika), die werden gescheiden door de Middellandse Zee, de Rode Zee en de Zwarte Zee. Tegelijkertijd bestond de wereld uit vier kwadranten: West-Afrika werd door de Nijl gescheiden van Oost-Afrika en het Nabije Oosten; het Nabije Oosten werd door de Zwarte Zee gescheiden van Europa; en Europa is in een oostelijke en westelijke helft verdeeld door de rivier de Don. Er zijn meer aanwijzingen dat de kaart van Hekataios extreem schematisch was; het was Hekataiosā voornaamste verdienste dat hij de relatieve posities begreep van de werelddelen.
De kaart hoorde bij Hekataiosā Beschrijving van de aarde. In twee boeken, gewijd aan enerzijds Europa en anderzijds Voor-AziĆ« en de Maghreb, beschreef hij de kusten van de Middellandse Zee. Soms verliet Hekataios de kust en ging hij stroomopwaarts langs deze of gene rivier. De overgebleven fragmenten ā het zijn er ruim 300 ā laten zien dat hij een sobere schrijfstijl had en dat hij steden, afstanden, rivieren, bergen, volken en grenzen vermeldde. Gewoontes, dieren, planten, landschappen, mythologie en stichtingssagen kwamen eveneens aan bod, maar er zijn geen aanwijzingen dat hij ook historische informatie gaf.
Het tweede boek bevatte een verwijzing naar Melitta in het westen van Marokko. Deze verwijzing is uiterst belangrijk, omdat ze bewijst dat Hekataios toegang had tot het reisverslag van Hanno de Zeevaarder, die in de zesde eeuw v.Chr. de westkust van Afrika verkende. Helaas hebben we geen idee van Hekataiosā andere bronnen.
Het langste citaat is een door Herodotos geplagieerde tekst over Egyptische dieren (nijlpaard, krokodil, feniks). Helaas suggereert de beschrijving van het nijlpaard niet bepaald dat Hekataios dit dier werkelijk heeft gezien, want er klopt weinig van. Een ander verhaal dat Herodotos overschreef is een zeer schematische beschrijving van de Sahara.
Geschiedschrijver
Hekataios publiceerde ook de Genealogieƫn, een overzicht van de stamboom van de diverse Griekse helden. Ongeveer veertig fragmenten hebben het overleefd. De openingszin is beroemd geworden:
Hekataios van Milete zegt: Ik schrijf op wat ik denk dat waar is, want de verhalen van de Grieken zijn naar mijn mening belachelijk en talrijk.
Zelf probeerde hij de onafhankelijk van elkaar doorgegeven en elkaar regelmatig tegensprekende (en daarom belachelijke) verhalen van zijn landgenoten te systematiseren. Daartoe ontwierp hij een chronologisch systeem, waarin zowel de goden als de helden van weleer waren opgenomen. Het was niet de eerste poging om Griekse mythen en sagen te systematiseren, maar het was wel een van de invloedrijkste. De meeste latere geleerden, te beginnen met Herodotos, accepteerden de chronologie van Hekataios.
Wij kunnen denken dat Hekataios kritisch nadacht over verhalen die zĆ³ fantasierijk waren dat er eigenlijk geen reden was om er kritisch over na te denken. Het verre Griekse verleden ligt voorgoed verborgen in de mist der tijden. Van de andere kant: Hekataios van Milete was een van de eersten die de sagen niet voor zoete koek slikte en kritisch nadacht over het verleden. Hij was niet de vader van welk historisch of journalistiek specialisme ook, maar wel een van de reuzen op wier schouders de latere geschiedvorsers stonden.
#aardrijkskunde #Afrika #Anaximandros #antiekeGeschiedschrijving #Aziƫ #DeuteronomistischGeschiedwerk #DiodorosVanSiciliƫ #Europa #HekataiosVanMilete #HerodotosVanHalikarnassos #IonischeOpstand #MiddellandseZee #Milete #nijlpaard #wereldkaart
De Grote Wereldkaart Pret!
Hallo daar, lieve leerlingen! š Ik ben Tweety, de vrolijke vogel die jullie gaat helpen de wereld te ontdekken! Vandaag duiken we samen in een leuk avontuur over de Grote Wereldkaart! šŗļøš
Wat is ...
š Leer verder: https://leeralles.nl/de-grote-wereldkaart-pret/?feed_id=16147
De grote, stoere plekken op de wereldkaart
Als vogel die dol is op reizen en ontdekken, heb ik al heel wat stoere plekken op de wereldkaart bezocht! Hier zijn een paar van mijn favorieten:
De Grand Canyon
De Grand Canyon in de Verenigde S...
š Leer verder: https://leeralles.nl/de-grote-stoere-plekken-op-de-wereldkaart/?feed_id=14001
Vind je weg op de wereldkaart: Topotoren en landkontonaten
Hey allemaal, ik ben Tweety, jullie favoriete aardrijkskunde lerares! Vandaag gaan we het hebben over hoe je je weg kunt vinden op de wereldkaart. We gaan het hebben over topografie en landenconten...
š Leer verder: https://leeralles.nl/vind-je-weg-op-de-wereldkaart-topotoren-en-landkontonaten/?feed_id=8787
De lijnen en strepen op de wereldkaart: over landen en grenzen!
Hey daar lieve studentjes! Vandaag gaan we het hebben over de lijnen en strepen op de wereldkaart die landen en grenzen aanduiden. šŗļø
Als je goed naar een wereldkaart kijkt, zie je allemaal versc...
š Leer verder: https://leeralles.nl/de-lijnen-en-strepen-op-de-wereldkaart-over-landen-en-grenzen/?feed_id=8127
Zo vind je de plekjes op de wereldkaart: over breedte- en lengtegraden!
Hallo lieve studenten! Vandaag ga ik jullie iets vertellen over breedte- en lengtegraden, waarmee je de plekjes op de wereldkaart kunt vinden. š
Breedtegraden
Breedtegraden lopen horizontaal ove...
š Leer verder: https://leeralles.nl/zo-vind-je-de-plekjes-op-de-wereldkaart-over-breedte-en-lengtegraden/?feed_id=5613
Speuren naar schatten met coƶrdinaten: Hoe vind je een plek op de wereldkaart?
Hey daar, lieve studenten! Vandaag gaan we het hebben over het speuren naar schatten met coƶrdinaten. Heb je ooit gehoord van breedte- en lengtegraden? Dat zijn als het ware de coƶrdinaten van onz...
š Leer verder: https://leeralles.nl/speuren-naar-schatten-met-coordinaten-hoe-vind-je-een-plek-op-de-wereldkaart/?feed_id=3135
#COĆRDINATEN #EEN #HOE #MET #NAAR #PLEK #SCHATTEN #SPEUREN #VIND #WERELDKAART
Hoe de aarde verandert: grote veranderingen op de wereldkaart!
Hebben jullie je ooit afgevraagd hoe de aarde verandert en welke grote veranderingen er plaatsvinden op de wereldkaart? Als jullie willen ontdekken wat er allemaal gebeurt in onze prachtige wereld...
š Leer verder: https://leeralles.nl/hoe-de-aarde-verandert-grote-veranderingen-op-de-wereldkaart/?feed_id=1485
Leeralles.nl
Jona Lendering
Ximaar