#KIRJAT | Terveyslehtien vuosikertojen lukeminen avasi tutkijalle kiehtovan näkymän ihmisten väsymysilmiöihin, suomalaisen yhteiskunnan muutokseen ja modernin lääketieteen historiaan. #KritiikiinPaluu #Gaudeamus 📚 ⭐⭐⭐⭐

Uupumus on yksilön tuska ja yh...

Musiqolog over #Reinbertbio: ‘Informatief voor zowel leek als vakman’

Het Festival Oude Muziek is weer achter de rug. Het was een geslaagde editie met aanzienlijk meer bezoekers dan vorig jaar, toen het epicentrum nog in de Pandhof lag. Ik maakte dagelijks voor het Festivaljournaal van de AVROTROS een reportage, onder andere van de masterclass van de afdeling oude muziek van Juilliard, de workshop Gregoriaans van Hendrik Vanden Abeele, de laboratoriumproductie Medea en de Oudemuziekmarkt. Alle reportages zijn hier terug te luisteren.

Voor Cultuurpers schreef ik tevens besprekingen van de uiteindelijke voorstelling van het melodrama Medea van Georg Benda op 2 september in Theater Kikker, en van het controversiële project Trabe Dich, Thierlein van het Vlaamse koor Graindelavoix in TivoliVredenburg.

Op donderdag 4 september maakte ik even een uitstapje naar de nieuwe muziek, tijdens een lezing over mijn biografie Reinbert de Leeuw, mens of melodie bij Nawijn & Polak in Apeldoorn. Dolf Weverink van Leporello Uitgevers begeleidde mij. Het publiek was bijzonder aandachtig en betrokken en hielp uitbater Ivan Borghstijn na afloop van zijn gehele voorraad af Reinbertbio’s af; hij moest zelfs bijbestellen.

Borghstijn was ook zelf enthousiast en nodigde me meteen uit voor zijn radioprogramma Da Vinci bij Hofstreek FM. Donderdag 11 september a.s. zal hij me rond 20.05 uur interviewen. De uitzending is via internet in heel Nederland te beluisteren.

Gisteren, op 8 september, vierde Reinbert de Leeuw zijn 76e verjaardag. In reactie op mijn tweet hierover stuurde musicoloog Wouter Steenbeek subiet een mooie bespreking van mijn biografie Reinbert de Leeuw, mens of melodie. – Het voelde een beetje alsof ik zelf jarig was.

Steenbeek looft mijn brede aanpak, die niet alleen het algemene publiek meeneemt op een ontdekkingsreis langs de nieuwe muziek, maar ook voor de vakman veel wetenswaardigs te bieden heeft. Dankzij mijn boek heeft hij bijvoorbeeld de Canadese componist Claude Vivier leren kennen. Steenbeek schrijft onder andere:

De vakman kan intussen al lezend zijn kennis opfrissen: wie schreven er ook alweer mee aan Reconstructie? Hoe zat het met Donemus? Welke musicus hoorde bij welke factie? Bovendien is er altijd wel iets dat een deskundige nog niet weet. Zo had ik nog nooit gehoord van Claude Vivier, een door Reinbert de Leeuw zeer bewonderde Canadees. Daar heb ik al die jaren toch heel wat aan gemist, bleek wel na een korte luisterbeurt.

[…]

Het laaiende enthousiasme van Thea Derks over de moderne muziek heeft vooral een gunstig effect. Wie die moderne componisten altijd maar hermetisch en onbegrijpelijk vond, wordt spelenderwijs duidelijk gemaakt wat hun muziek kan betekenen voor hen die ermee omgaan en hen die ervan houden.

Morgen begint de vierde editie in Utrecht van de Gaudeamus Muziekweek, met een concert van het Asko|Schönberg in de Grote Zaal van TivoliVredenburg. Ook Gaudeamus maakt dankbaar gebruik van het nieuwe ‘muziekpaleis’, dat tot festivalhart is uitgeroepen. De juryleden Vanessa Lann, Oscar Bianchi en Wim Henderickx beoordelen nieuwe composities van componisten onder de dertig, die meedingen naar de Gaudeamus muziekprijs en de aanmoedigingsprijs.

Op donderdag 11 september ben ik te gast bij een door Gaudeamus en het BIMhuis georganiseerd seminar over muziekkritiek in cultureel centrum Rasa in Utrecht. Onder leiding van Emile Wennekes zal ik samen met Mischa Andriessen (Trouw, Cultuurpers) en Marianne de Feijter (Muziekvan.nu) discussiëren over de afnemende aandacht die de reguliere media schenken aan muziek en over de manieren waarop websites als Cultuurpers en Muziekvan.nu pogen deze lacune op te vullen.

#BIMhuis #Cultuurpers #FestivalOudeMuziek #Gaudeamus #GeorgBenda #Graindelavoix #HendrikVandenAbeele #HofstreekFm #JuilliardSchoolOfMusic #LeporelloUitgevers #MarianneDeFeijter #Medea #MischaAndriessen #MuziekvanNu #NawijnPolak #Rasa #ReinbertDeLeeuw #seminarMuziekkritiek #TheaDerks #TivoliVredenburg

Piano Bulletin over Reinbertbio: ‘Prachtig portret, liefdevol, maar niet vleiend’

Het waren weer drukke tijden, waarin ik niet toekwam aan het updaten van dit blog. Wel schreef ik een korte voorbeschouwing voor het seminar over muziekkritiek op 11 september in cultuurcentrum Rasa te Utrecht. Dit o.a. door het Gaudeamus Muziekfestival georganiseerde debat was zeer goed bezocht en leverde ook een boeiende discussie op met het publiek.

Teleurstellend was echter dat onder de aanwezigen weinig animo bestond om te betalen voor inhoudelijke muziekjournalistiek op het web, hoewel men algemeen betreurde dat de aandacht voor cultuur in de fysieke media afneemt. Kennelijk moet er nog een geestelijke omslag gemaakt worden voor men zich realiseert dat het hele muziekleven, van de componist tot de uitvoerder en van de organisator tot de koffiejuffrouw gebaat is bij serieuze artikelen over muziek.

Mischa Andriessen, Thea Derks, Marianne de Feijter & Emile Wennekes in Rasa 11-9-2014 (c) Co Broerse https://www.flickr.com/photos/fconcrete/

Ik bezocht vier concerten in het Gaudeamus Muziekfestival, dat dit jaar volkomen terecht gewonnen werd door de Oekraïense Anna Korsun. Haar vocaal/instrumentale compositie Wehmut is een bijzonder volwassen en betoverend stuk, een waar meesterwerk. Ik schreef over het Festival voor Cultuurpers.

De afgelopen week viel ook het nieuwste nummer van het Piano Bulletin van de European Piano Teachers Association in de bus, geschreven door hoofdredacteur Christo Lelie. In een bespreking van mijn biografie Reinbert de leeuw, mens of melodie looft hij mijn zorgvuldigheid, mijn respectvolle benadering van De Leeuw en de breedte van mijn onderzoek:

‘Zo creëert zij niet alleen een biografie van Reinbert de Leeuw, maar geeft zij een gedetailleerde schets van de twintigste-eeuwse muziek zoals die in de na-oorlogse jaren geïntroduceerd werd door een musicus die compromisloos voor de muziek heeft gekozen (vandaar de ondertitel mens of melodie). En passant schreef Derks de geschiedenis van het Schönberg Ensemble.’

Lelie prijst ook de fraaie vormgeving en de lage prijs van het boek. Dankzij mijn journalistieke aanpak, met ruim 250 informanten, wijkt dit af van een ‘doorsnee biografie’ en ‘geeft het sterk de indruk van een televisie- of radiodocumentaire’. De auteur zoekt ook een verklaring voor De Leeuws bezwaren tegen mijn biografie:

‘Wat De Leeuw tegen deze zeer grondig en volgens mij respectvol, zelfs liefdevol maar niet vleiend geschreven biografie heeft, laat zich deels wel raden. […]  Al die referenten zeggen eerlijk waar het op staat. Soms komt Reinbert de Leeuw er dan niet altijd gunstig in naar voren, zeker als het om conflictsituaties gaat, waarvan er de nodige in zijn leven geweest zijn, want De Leeuw was en is zeer invloedrijk, heeft vaak uitgesproken meningen en is niet altijd plooibaar gebleken, zo valt te lezen.’

Volgende week donderdag 25 september geef ik een lezing over mijn biografie bij boekhandel Jansen & De Feijter in Velp. Woensdag 24 september word ik hierover geïnterviewd door Tineke van Middelkoop in haar programma Cultuur in de stad bij RTV Arnhem, tussen 18.00-20.uur. Het programma is zowel te beluisteren via de kabel (93,1) de ether (105.9 FM) of via de website. Een opname van het gesprek vindt u hier.

Wolfgang Rihm + Thea Derks, Muziekgebouw aan ‘t IJ, 18-9-2014

Gisteren vond in het Amsterdamse Muziekgebouw aan ‘t IJ de wereldpremière plaats van het Sextett dat Wolfgang Rihm componeerde voor het Belgische Quatuor Danel, de Duitse klarinettist Jörg Widmann en de Zwitserse hoornist Bruno Scheider. Voorafgaand aan het concert leidde ik een openbare repetitie, waarin ik ook Rihm zelf kon betrekken. Hij zei interessante dingen, zoals dat hij als componist ‘geen politieagent, maar eerder een tuinman’ is, die vooral luistert naar hoe het klinkt en dan bereid is aanpassingen te doen.

Tijdens de inleiding hierna sprak ik verder met Rihm, en met Marc Danel, primarius van het Danel Kwartet. Interessant was dat Danel de uitvoerend musicus vergeleek met het snoer van onze microfoons: hij is alleen maar het doorgeefluik tussen componist en publiek. Rihm stemde hier van harte mee in.

Tijdens het concert bleek hoe geweldig de musici samenwerkten en hoe bevlogen zij de onderhavige stukken verdedigden. Het Sextett klonk nog wat onwennig, vooral vanwege de lastige hoornpartij, maar Mozarts Klarinetkwintet en Rihms 4 Studien zu einem Klarinettenquintett kregen meesterlijke uitvoeringen. A.s. zondag verzorg ik ook de inleiding in TivoliVredenburg, waar Mozart vervangen wordt door Air van Widmann voor hoorn solo en het Negende Strijkkwartet van Rihm. Ik zou zeggen: zorg dat u erbij bent!

#4StudienZuEinemKlarinettenquintett #AnnaKorsun #BrunoSchneider #ChristoLelie #Cultuurpers #EmileWennekes #EPTA #Gaudeamus #JörgWidmann #LeporelloUitgevers #MarianneDeFeijter #MischaAndriessen #MozartKV581 #MuziekgebouwAanTIJ #MuziekvanNu #PianoBulletin #Rasa #ReinbertDeLeeuw #SchönbergEnsemble #Sextett #TheaDerks #TivoliVredenburg #WolfgangRihm

Cellist Maya Fridman: ‘The best thing about making music is communicating with my audience’.

Maya Fridman, photo Brendon Heinst

The cellist Maya Fridman was born in 1989 in Moscow, where she developed into a child prodigy. Already while studying at the Schnittke College she won the first prize of the International Festival of Slavic Music. In 2010 she moved to the Netherlands, where she graduated Cum Laude from the Conservatory of Amsterdam six years later.

Fridman naturally juxtaposes contemporary compositions with major works from the last century, moving us with her emotionally charged playing. For two seasons she is ‘musician in residence’ at Gaudeamus. On 26 April she will present the world premiere of Canti d’inizio e fine in Kunststruimte KuuB in Utrecht.

This seven-part composition for solo cello and vocals was created in close collaboration with the Ukrainian-Dutch composer Maxim Shalygin. Fridman: ‘The title Canti d’inizio e fine refers to the cycle of birth, life and death, the underlying theme. Later Maxim also involved images of the Holocaust. That’s a tough subject, all the more so because both of my parents are Jewish. Each movement reflects on a different life situation or crisis, the music is very dramatic and psychological.’

Catharsis

She first heard Shalygin’s music in 2016, during a network meeting of music publisher Donemus. ‘I was immediately attracted to his ideas and asked him to compose a solo piece for me on the spot. His music is very profound and touches me deeply. It makes me think, and makes me experience my life differently. It’s hard to describe precisely, but it transforms and purifies me. It sometimes literally feels like a catharsis.’

For Canti d’inizio e fine they initially corresponded by e-mail, but in the last few months they have met regularly. ‘We work intensively together to find the right sound for every note. It’s great to be able to communicate directly with a composer.’ Despite their close cooperation, however, Fridman does not consider herself a co-composer. ‘Maxim writes the notes, I interpret them. I do sometimes make suggestions for a different interpretation, though. Sometimes he accepts these, sometimes he doesn’t, at other times we arrive at something completely different.’

Trembling cello

When I interview her a week before the premiere, they are still busy working on the finishing touches of the piece. ‘Maxim uses very varied techniques, each of the seven movements has a different approach. The first one is slow and lyrical and sounds a bit like weeping, as if something fragile comes to life.’

‘In the second movement there’s a lot of ricochet, where I bounce my bow on the strings. Here you shouldn’t actually hear a cello, it should sound like a trembling voice. That was quite a challenge, because I had to learn how to create that effect with a traditional way of playing.’

In the following section Shalygin uses Arabic tinted decorations. Fridman: ‘There are also very fast crescendi and decrescendi on one note, it reminds me a little of choral singing. In the fourth part I don’t use a bow at all, it consists only of pizzicati. It is Maxim’s intention to make the cello sound like a bass guitar here.’

In the next movement, sound researcher Shalygin uses a so-called BACH bow, that has a curve so that all four strings can be played simultaneously. I still have to practice that’, Fridman laughs. ‘But this challenge is exactly what attracts me in working with Maxim, I learn to push my own limits.’

Todesfuge Paul Celan

Also exciting is the epilogue, in which Fridman must not only play but also sing. Only this movement bears a title, Todesfuge, after Paul Celan’s poem of the same name. Fridman: ‘Although I regularly sing and play simultaneously this is a lot more challenging, because Maxim makes higher demands on my voice than, for example, Louis Andriessen in La voce.’

‘Cello and voice are completely equal. Sometimes they merge, at other times there is more counterpoint. Maxim moreover looks for the extremes, my melodic lines range from extremely high to very low. I am not a trained singer and have taken vocal lessons especially for this purpose.’

In Todesfuge, Celan describes the atrocities and death in a concentration camp. Fridman: ‘Very moving, every time I practice this it makes me want to cry.’ Yet she is not afraid of being overwhelmed by her emotions during the concert. ‘I have lived with this piece for months now, I get up with it and go to bed with it, it grows inside me.’

‘It is precisely because of my personal involvement that I can get the message across even more forcefully. ‘I find this the most attractive in making music: communicating with my audience.’

PS On 26 April only the first five movements were performed. On Sunday 9 September the integral cycle will be premièred in MerkAz at 2 pm.

Maya Fridman plays La voce Louis Andriessen

#CantiDInizioEFine #Gaudeamus #KunstruimteKuuB #LouisAndriessen #MaximShalygin #MayaFridman

Libris Gaudeamus Igitur

Salutare, entuziasști ai cuvintelor! Săptămâna trecută Radio România a organizat târgul de carte Gaudeamus. Deși mi-am dorit de multe ori să merg, n-am reușit niciodată să ajung în zona respectivă. Anul acesta, însă, am făcut un efort și m-am deplasat până la Romexpo, în ciuda vremii mohorâte.

Evident, înainte de a purcede, mi-am făcut un plan: aveam să merg mai întâi la târg, apoi urma să fac o oprire la supermarket ca să-mi aproviziez frigiderul. Planul a eșuat înainte să înceapă. Și nu pentru că aș fi uitat ceva, dar m-a dat distanța și vremea peste cap. Pe lângă faptul că mi-a luat ceva să mă conving să părăsesc căldura propriului cămin, am mai și degerat apoi în stația de autobuz, ca să nu mai menționez faptul că am fost nevoită să schimb mașina la un moment dat.

Prea mult efort. Și totuși, rezultatul a fost unul pozitiv. Ca să o citez pe Ally, acum pun cărțile în frigider. Nu mai sunt doar hrană pentru minte și suflet, ci și pentru stomac. Glumesc.

Dar ca să n-o mai lungesc atâta, hai să vă povestesc despre captură—pentru că de această dată chiar mi-am adăugat pe raft câteva titluri noi pe care le aveam în lista de dorințe de ceva ani.

„Blestemată“ de Thomas Wheeler

După ce m-am învârtit într-un cerc vicios (nu știu cum am reușit să trec pe la același stand de trei ori și după să ratez vreo două care mă interesau), am poposit la Editura Art. Acolo, m-am pierdut printre coperți colorate și titluri care de care mai interesante și, deși aveam suficiente pe lista de dorințe, am ales un titlu complet nou care mi-a atras atenția prin rezumatul de pe spatele coperții.

Cel ce mânuiește sabia puterii va fi adevăratul rege. Dar dacă sabia alege o regină?

Toți locuitorii satului în care trăiește o disprețuiesc pe Nimue pentru legătura ei cu forțele întunecate pe care, fără să vrea, le atrăsese în copilărie. Desconsiderată şi nedorită, urzește planuri să fugă de acasă, însă, cu o furie de nestăvilit, Paladinii Roşii îi măcelăresc întregul sat, iar soarta lui Nimue capătă o cu totul altă întorsătură. Cândva indezirabilă, ea devine acum singura speranță a neamului ei și singura care ar putea să îndeplinească ultima dorinţă a mamei sale muribunde: să reunească Sabia Puterii cu Merlin, legendarul magician.

Ajungând să mânuiască ea însăşi sabia destinată adevăratului rege, Nimue încearcă totodată să-și unească poporul, să-şi răzbune familia și să-şi descopere destinul.

Text preluat de pe site-ul editurii Art.

Primele două volume din seria „Distrugatorii de blesteme“ de Brigid Kemmerer

Captura zilei.

Ca să fiu sinceră, prima dată am călcat pragul editurii Corint, fiindcă se afla chiar la intrare. Dar cum standul lor era foarte aglomerat, am decis să mă mai plimb. Eventual, am revenit. Am observat că oamenii petreceau o mare parte a timpului în zona de lângă casele de marcat, așa că m-am inserat și eu în miezul problemei.

Atunci am constatat că toate cărțile plasate în zona respectivă beneficiau de o reducere considerabilă. Inițial aveam în minte să adaug alte titluri în coș, dar cum volumul unu lipsea cu desăvârșire, iar un tip aleator a fost suficient de amabil încât să-mi spună că și el căuta aceeași serie de vreo două zile fără succes, am renunțat. După o tură în jurul mesei, încercând să mă ridic pe vârfuri pentru a vedea dincolo de marea de oameni, ochii mi-au căzut pe primul volum din această serie: „Un blestem sumbru și nimicitor”, urmând ca la un minut distanță, să descopăr și al doilea volum, „O inimă aprigă și frântă“.

Parcă există deja un tipar, nu? Ei bine, aveam această serie pe listă de foarte mult timp și dintr-un motiv oarecare n-am achiziționat-o până în prezent. Oricum, am încercat să găsesc și ultimul volum. Fără succes. Așa că am ales să plec acasă cu două volume din această reinterpretare a basmului clasic „Frumoasa și Bestia“.

„Cei șapte soți ai lui Evelyn Hugo“ de Taylor Jenkins Reid

Un alt titlu pe care mi-l doream de foarte mult timp și pe care l-am primit drept recomandare din partea unor prietene. În orice caz, de această dată am trecut cu succes de la fantezie la ficțiune istorică. Deși poate e cam trasă de păr ideea. Cu toate acestea, ne întâlnim de această dată cu o actriță care ne amintește, într-o oarecare măsură de Marilyn Monroe.

„Gallant“ de V. E. Schwab

Și celor de la Bookzone le-am făcut o vizită de două ori, tot din același motiv: masa de oameni înghesuită într-un singur loc. De fapt, la ei îmi doream să ajung prima dată, însă cum mi-a luat ceva să le găsesc standul (bravo, Maria, că ai uitat ce scria pe hartă), locul s-a aglomerat. La prima vizită tot ce-am reușit să văd au fost cărțile la preț unic (parcă 10 sau 15 lei), însă nu mă interesa niciuna.

Eventual, după ce am mai vizitat câteva alte standuri, am reușit să mă strecor prin mulțime și să găsesc măcar un titlu care mă interesa. Bine, de fapt, am găsit vreo cinci, dar aveam un buget prestabilit. Sau, mai degrabă, un număr prestabilit de cărți cărora mi-am îngăduit să le ofer un nou cămin. Așa că până la urmă, am rămas cu „Gallant“ în coș, o poveste fantastică despre un conac bântuit.

Lăsați-vă amprenta!

Câți dintre voi ați reușit să treceți pe la Gaudeamus și ce cărți ați adus cu voi acasă?

Întoarceți pagina,

Maria

#brigidKemmerer #gaudeamus #listaCarti #taylorJenkinsReid #targDeCarti #thomasWheeler #vESchwab

#KIRJAT | Maria Jokelan ja Joonas Vanhalan toimittama teos pyrkii tarjoamaan kokonaiskuvan Rooman tasavallan ja keisariajan saumakohdassa eläneestä voimahahmosta. #KritiikinPaluu #Gaudeamus 📚 ⭐⭐⭐⭐

Sotapäällikkö, latinisti ja na...

📚👥👥👥👥👥👥👥👥👥👥 Yli satapäinen yleisö, ilman istumapaikkaa jäin, mutta kannatti kuunnella silkkaa asiapuhetta #latina'sta. Kiitos, asiantuntijat ja #Gaudeamus, joka osuvasti tarkoittaa iloitkaamme. ☺️ #Kirjamessut #Helsinki #sivistys #kirjallisuus

#KIRJAT | Sirpin ja moukarin alla kutoo kaunokirjallista tyyliä tavoitellen yhden perheen tarinaa. Kohtalona Gulag taas käsittelee samaa aihepiiriä arkistoaineistojen, tutkimusten ja tilastojen avulla. #KritiikinPaluu #Atena #Gaudeamus 📚

Suomalaisia 1930-luvun Neuvost...

#KIRJAT | Onko mieli aivoissa? Voiko ajatuksia lukea aivosignaalien perusteella? Näitä ja monia muita kysymyksiä käsittelee kirjassaan neurotieteilijä Riitta Hari. #KritiikinPaluu #Gaudeamus 📚 ⭐⭐⭐⭐⭐

Mieltä ei ole olemassa ilman a...

#KIRJAT | Kertomusten Kleopatra on käärmeen purema syöjätär, panafrikkalainen tahtonainen ja paljon muuta. #KritiikinPaluu #Gaudeamus ⭐️⭐️⭐️1/2

Historiaa tehdään tarinoiden –...