Stadion De Meer, Middenweg | J. Roodenburgh | voetbalstadion | 1934. [afgebroken] https://amsterdamopdekaart.nl/1850-1940/Middenweg/Stadion_De_Meer

Het stadion van voetbalclub Ajax, afgebroken in 1996. Met een viertal dienstgebouwen. In de tijd [..] #Amsterdam #StadionDeMeer #Middenweg

Today's photo: Middenweg (1893).

[EN] View of Middenweg towards the north, with the bridge over the Ringvaart. On the left is the Rechthuis.

[NL] De Middenweg gezien naar het noorden, met de brug over de Ringvaart. Links het Rechthuis van de toenmalige gemeente Watergraafsmeer.

Via https://020apps.nl/olie/random/ #Amsterdam #JacobOlie #Middenweg #Rechthuis #telephonePole

In een grenzeloos niets is alles met alles verbonden

Het grenzeloze boezemt ons angst in. Op zoek naar vastigheid in onze voortdurend veranderende werkelijkheid waarin alles onophoudelijk stroomt, verzetten wij ons tegen de gedachte dat de grond onder onze voeten zou kunnen verdwijnen. Want we willen door iets geschraagd worden, ergens bij horen.

Toen Marco van Basten in 1988 een achterover tuimelende Russische doelman met zijn fabuleuze volley verschalkte, sprong ik ontbrand in geëxalteerd enthousiasme op van de bank, alsof ik zelf lid van ‘Oranje’ was. Tot ik ontdekte dat voetbal een van de sterkste identiteitsscheppers is – naast de vaderlandse driekleur, ons koningshuis, onze roemruchte historie op kunstzinnig en waterbouwkundig gebied enzovoort. En een eeuwenlange staatsrechtelijke geschiedenis vormt het sluitstuk in mijn identiteit en, niet op de laatste plaats, landsgrenzen. Alles tezamen maakt mij dat tot Nederlander.

Maar hoe arbitrair is deze vaststelling als ik haar tegen het licht van de geschiedenis houd. Dan komt de aap der relativiteit al gauw uit de mouw. Van volksstam met lieden die door geografische nabijheid en gemeenschappelijke uitdagingen aaneen worden gesmeed en een gemeenschappelijke identiteit door gedeelde tradities, mythen en verhalen hebben, bestuurlijke structuren ontwikkelen, via landjepik hun gebied uitbreiden of door naburig landjepik veroverd territorium verliezen, vervolgens politiek zich organiseren en zich nationaal bewust worden als moderne natie… dat is een proces van eeuwen waarbij de geopolitiek zich van geoculturele grenzen niks aantrekt.

Inmiddels vraag ik mij af of dergelijke identiteit scheppende factoren eigenlijk niet onder de noemer ‘fictie’ geplaatst moeten worden. Wordt niet met iedere historische fictielaag mijn identiteit steeds onontkoombaarder, tot ze als een verstart blok beton, werkelijkheid veinzend, voor mij staat, als een eik, iets werkelijks, terwijl ik me mijn identiteit heb laten aanpraten, door mijn ouders, opvoeders, de tijdgeest, door de media en door de maatschappelijke consensus?

Als ik mij de moeder aller existentiële vragen stel – ‘Wie ben ik?’ – kom ik niet veel verder dan dat ik het resultaat van myriaden spermatozoïden en ontelbare ova ben, die mij zijn voorgegaan. Met verbazing constateer ik dat ik er ben! Want wat had er op weg naar mij niet allemaal mis kunnen gaan. Als wijnrank met intelligente voelsprieten hebben de talloze generaties vóór mij vanuit een voortstuwend oerinstinct evenwel altijd wel ergens houvast gevonden in het evolutionaire proces, dwars tegen volksverhuizingen, oorlogen, natuurcatastrofes, epi- en pandemieën in. Als je het al een waardering kan meegeven, is het leven niet absurd. Het leven is toeval! Maar wel één dat je met de tien vingers van je beide handen moet aangrijpen, ook al kom je nooit achter wie je in wezen bent, omdat je je in een voortdurende herbouwing bevindt, niet alleen fysiek maar ook mentaal.

Sinds Sartre weten wij dat existentie (ontstaan) aan essentie (wezen) voorafgaat. Maar met het diepzinnige concept van shunyata was J.P. – ondanks l’être et le néant – niet bekend: alles wat ontstaat, ontstaat in onderlinge afhankelijkheid (Sanskriet: pratitya-samutpada) en aangezien er helemaal niets is, dat niet afhankelijk bestaat, is er helemaal niets, dat niet leeg is. De filosofische stelregel van het ‘ontstaan in afhankelijkheid’ stamt van Nargarjuna en vormt het kernbegrip van de leerschool van de Middenweg (Madhyamaka) evenals van de prajñaparamita: Alle verschijnselen en wezens zijn leeg en omdat verschijnselen leeg zijn van inherente eigenschappen, worden ze geboren noch vernietigd, zijn ze zuiver noch onzuiver, komen noch gaan ze. Omdat alle wezens onderling bestaan, zijn we niet werkelijk gescheiden van elkaar. De gedachte van ontstaan in afhankelijkheid brengt dus het inzicht met zich mee dat alles met elkaar verbonden is: binnen is buiten en vice versa. Dit wérkelijk beseffen, betekent verlichting en bevrijding van lijden. Dat shunyata de westerling die het liefst in hokjes denkt de stuipen op het lijf jaagt, is, gezien deze bevrijdende uitkomst dus eerder een ijdele, desniettemin storende gedachteruis. Trouwens: is, bovendien, de kwantummechanica die de klassieke mechanica aflost omdat zij het gedag en de waarneming van materie en energie niet langer kan voorspellen casu quo verklaren, niet ongeveer op dezelfde leest geschoeid als pratitya-samutpada uit de tweede eeuw van onze jaartelling?

Bouwen aan je identiteit betekent bouwen aan een fictie, aan lijden, en hoe sterker en grover je eraan bouwt, hoe groter het lijden. Denkt, wie in identiteiten denkt, niet ook inherent dualistisch? Ik en de ander? Wij-zij? Oranje en haar Angstgegner? En wie, tenslotte, zijn volstrekt fictieve culturele en politieke identiteit etaleert, die polariseert, verdeelt, schept chaos en uiteindelijk onnoemlijk groot verdriet en lijden. Flood the zone with shit, tot de zogenaamde alternatieve waarheden omslaan in blanke leugens, onder de handen van meesterpolariseerders Poetin en Netanyahu. Dat zal ze evenwel een zorg zijn, want hun slachtoffers lijden en sterven anoniem, vermorzeld onder het betonpuin van instortende gebouwen – en heel ver van hun bed.

Wat deze en alle overige populisten van onze dagen in hun oren zouden moeten knopen is de derde spraak van dharmachakra, volmaakte spraak (Sanskriet: samyag-vāc). Die gaat over communicatie in elke vorm, inclusief gebaren, ritmes, kleuren, vormen, geluiden en andere uitdrukkingsvormen. Daartoe bekwamen wij ons in gepast en op het juiste moment communiceren, waarheidsgetrouw, beleefd en fatsoenlijk en vanuit een liefdevolle houding. Ordelijk en precies spreken vermijdt leugens, ontkenningen, beledigingen en roddel.

Waar polarisatie op basis van de aanscherping van volstrekt fictieve wij-zij-identiteiten toe kan leiden, is in de Weimar Republiek ruimschoots en overtuigend aangetoond. Iedere politicus die, in plaats van bruggen te bouwen polariseert – van Trump, tot Wilders en Erdoğan – moet weten dat z/hij uiteindelijk met vuur, met mensenlevens speelt.

‘De democratie is de voorlopig laatste fase in een lange reeks, waarlangs de mens zich ontwikkelde van egocentrisch en alleen voor het eigen leven vechtend natuurwezen tot een, dat zich vrijwillig onderschikt aan de eisen van een geordende samenleving’, schreef A.M. de Jong in 1939, drie jaar voordat hij door Nederlandse SS’ers om het leven werd gebracht.

Hoe groter het aantal onmondige burgers in een samenleving hoe groter het draagvlak voor cynische heersersnaturen, die het volk verachten, de democratie steeds weer ondermijnen en van binnenuit uithollen en geloven in het recht van de sterkste. Deze autocraten willen heersen, niet dienen. Zij zijn in de meeste gevallen de voorlopers van fascisme – steevast een tijdelijke, in bloedige Apocalyps uitmondende wanstaltigheid totdat beschaving zich herwint.

Een weerbare democratie bestaat uit mondige burgers, die fundamenteel vrij zijn, zich verzetten tegen elke egomaniakale kudde-identiteit van me first en nepnieuws en elke vorm van propaganda te allen tijde doorzien. Net zo bestaat een barmhartige samenleving uit mensen met empathisch vermogen, die vriendelijk tegenover zichzelf zijn en vriendschap (maitri) met zichzelf hebben gesloten, als voorwaarde en startpunt voor het ontwikkelen van mededogen (karuna) voor anderen. Niets bestaat uit zichzelf waarom alles en iedereen met al het andere verbonden is.

In het boeddhisme representeert de glorieuze knoop (shrivatsa) met zijn lus zonder begin of einde de onderlinge verbondenheid van alle dingen. Vergelijk het met een stoel die je, door één poot vast te pakken, naar je toetrekt: de drie overige volgen onvermijdelijk.

Dit is een automatisch geplaatst bericht via ActivityPub.

#AMDeJong #derdeSpraakVanDharmachakra #GeertWilders #geopolitiek #identiteit #leegte #MarcoVanBasten #middenweg #Netanyahu #oranje #Poetin #polarisatie #RolfWennekes #shrivatsa #Trump #volmaakteSpraak #WeimarRepubliek #wieBenIk

Boeddha’s vervolg over to-be-or-not-to-be: Eternalisme noch Nihilisme

De leer van Boeddha zit vol potentiële misverstanden en dingen die weliswaar dagelijkse taal gebruiken, maar geen dagelijkse logica volgen. De ‘middenweg’ is zo’n terrein vol verwarring. We beschrijven hem deze keer aan de hand van de zienswijzen die incorrect zijn: eternalisme en nihilisme.

Eerdere reflecties en adviezen uit “Boeddhisme in Perspectief”

Een mogelijk nuttig stukje leeswerk stond twee jaar geleden hier:  https://boeddhistischdagblad.nl/boeddhisme/197985-boeddhas-to-be-or-not-to-be-quiz/ en dat is in zijn uitleg over eternalisme weer gebaseerd op https://boeddhistischdagblad.nl/achtergronden/32061-ontkennen-om-te-kunnen-groeien-anatman/ .

In aanvulling daarop kan ik het niet laten enige reclame te maken voor een recent beschikbare vertaling op de site van De 3 Juwelen; vrijelijk te downloaden maar ook via Lulu in print te bestellen. Want in de tekst van  “Boeddhisme in perspectief: leer en methoden door de eeuwen heen” staan 2 stukken, geschreven door mijn leraar Sangharakshita toen ie pas 30 jaar oud was, die ons op weg helpen.

(Over afhankelijk ontstaan en wedergeboorte)

Wat is herboren? Zeggen dat het herboren ‘wezen’ identiek is aan het wezen dat net dood is, zou neerkomen op het uiterste van eternalisme. Zeggen dat hij niet identiek was, zou nihilisme zijn. De Boeddha vermijdt deze twee uitersten en onderwijst de middenweg, namelijk alleen de leer van geconditioneerde coproductie:

‘Als dit is, ontstaat dat; uit het ontstaan hiervan, ontstaat dat etc.’ Er vindt wedergeboorte plaats, maar in werkelijkheid wordt geen ‘wezen’ herboren. Deze toepassing van de pratitya-samutpada op het proces van wedergeboorte gaat zo sterk in tegen onze diepgewortelde gehechtheid aan de illusie van permanente individualiteit, dat het een van de moeilijkst te vatten ideeën is uit de boeddhistische leer. Het is zelfs intellectueel niet te begrijpen zonder zorgvuldige en onpartijdige studie en een zekere mate van meditatie.

En verderop:

De middenweg in hoogste zin is een synoniem voor het doeleinde van de ontwikkelingsweg –– Nirvana. Dit overstijgt zowel positieve als negatieve predicaten en kan worden gezien als een positie die ‘tussen’, of beter nog ‘boven’, de twee uitersten  van bestaan en niet-bestaan staat. Metafysisch komt dit neer op een verwerping van zowel het eternalisme als het nihilisme, en hun familie van nakomelingen van verkeerde opvattingen.

Doctrines en methoden die een positie innemen tussen de conflicterende uitersten zijn de manifestaties, binnen hun eigen min of meer beperkte terreinen, en op hun eigen hogere of lagere toepassingsniveaus, van de middenweg in zijn hoogste, transcendentale aspect. Alle uitersten of eenzijdige opvattingen en praktijken zijn uitingen van ofwel het eternalisme ofwel het nihilisme, de twee basale verkeerde opvattingen. Binnen elk gebied van denken en handelen komen we ditzelfde triadische principe in een of andere vorm tegen. In elke fase van het spirituele leven worden we geconfronteerd met de noodzaak een keuze te maken tussen een van de twee uitersten, maar kunnen we eveneens het midden zien dat de tegenstelling verzoent door deze te overstijgen. Het volgen van het middenweg, in de zin van de term die samenvalt met de strekking van de vierde edele waarheid, de waarheid van het pad, bestaat in essentie uit het nemen van deze cruciaal belangrijke beslissing op steeds hogere niveaus van het bestaan. Op elk niveau worden de tegenstellingen verleidelijker, ‘spiritueler’, en het midden ongrijpbaarder en moeilijker waar te nemen. Uiteindelijk komt het neer op één keuze. Aan de rechterkant het eeuwigheidsdenken in zijn subtielste en meest principiële vormen: het absolute, zuivere wezen, de godheid, de goddelijke grond. Aan de linkerkant de archetypen van het nihilisme: vernietiging van de ziel in God, de oplossing van het lagere zelf in het hogere zelf, het samensmelten van de druppel in de oceaan. Tussen beide in en tegelijk erboven, zoals de volle maan tussen de heldere klaarte van de oostelijke en de westelijke sterren, staat de eigenlijke middenweg in al zijn zuiverheid, onaangetast door de schaduw van een positief of negatief concept.

Gevolgen van deze adviezen

Wat mij het meest inspireert aan deze 70 jaar oude analyses is dat het iets ongrijpbaar hoogstaands, het inzicht van de Middenweg, toch in taal probeert te vatten. Maar steeds weer benadrukt dat het  ‘voorbij de woorden’ gaat, die Middenweg. Bij het eerste fragment, over wedergeboorte, is vooral belangrijk dat de extremen vermeden worden: nee het is geen totaal uitdoven want er gaat iets door naar de toekomst. Maar nee, dat is geen herkenbare en ongewijzigde ziel-van-Ujukarin-1.0 die als een soort geest indaalt in een nieuw lichaam en een tulku wordt. Want permanente individualiteit is een illusie…

En het 2e  fragment benadrukt juist dat beide extremen je in de war brengen. Het extreem van ‘het samensmelten van jouw individuele ik in het geheel zoals een druppel met de oceaan samensmelt’ is negatief nihilisme. Maar ook het opgaan tot een goddelijk wezen, eternalisme, is negatief; het gaat uit van iets onveranderlijks, de Atman.

Boeddha leerde ons juist Anatman: het is niet enig permanent zelf (Atman) dat verlichting bereikt. Het is meer dat jijzelf getransformeerd wordt tot je verlichte en gelukzalige identiteit; in psychologische termen noemen we dat ook wel eens ‘veranderen van individualist in een waarachtig individu’. Ook die verlichte identiteit is zeker geen eenheidsworst, en je behoudt een aantal karaktertrekjes van je oude identiteit. Kijk maar eens hoe Boeddha’s discipelen zoals Saripoetra en Moggalana onderling van elkaar verschilden, of hoe je in de Gosinga soetra  kunt zien dat iedere Verlichte recht heeft op zijn eigen weergave van de realiteit! Je kunt juist transformeren omdat je ‘oude’ ik maar ook de hele samsarische wereld onderhavig zijn aan vergankelijkheid: de Vorm, Gevoelens, Waarneming, Bedoelingen en Daden van bewustzijn oftewel de vijf Skandha’s waaruit ze bestaan zijn stuk voor stuk niet permanent. Zoiets permanents als een Atman kán dus gewoon niet volgens deze wet van vergankelijkheid.

De valkuilen

We moeten echter niet te ver doorschieten in het uitwerken van anatman, dus het ontkennen van eternalisme. Je kunt er ook in ‘doorschieten’ en alsnog niet je eigen groei helpen maar die blokkeren. Of het tegendeel, met de mond het boeddhisme belijden maar qua gedrag alsnog aan wat tegenstrijdige inzichten vasthouden. Ik zie geregeld drie valkuilen waarin medestudenten vallen rondom dit concept.

• Nihilisme in de zin van ‘Verlichting betekent uitdoven van mijn eigen oude zelf en een opgaan in de Universele Bodhicitta waarin wij allen meer en meer gelijk worden’. Het is misschien wel de meeste gevaarlijke valkuil omdat hij makkelijk ontstaat binnen een idealiserende relatie tegenover een Dharmaleraar/-res danwel een goede sangha – we kopiëren meer en meer van anderen maar verliezen daarbij niet alleen gaandeweg onze onverlichte identiteit maar elk stukje individualiteit! Zo gedragen we ons dus meer en meer als de onderdanen van de één of andere enge sekte…
• Nihilisme in de zin van ‘Er is geen God en alles is vergankelijk, dus meer dan het vergankelijke materiële is er niet echt. Nirvana is uitdoven van dat materiële, alles is gewoon Leegte en zinloos’.
  Deze laatste valkuil ontstaat relatief makkelijk in het Westen vanuit een vrij negatieve/ontkennende geesteshouding, maar staat mijlenver van de Dharma af. Begrijpen van sunyata (Leegte) in Boeddhistische zin leidt je namelijk juist tot een erkennen hoe Vol van positieve energie en potentieel tot Wijsheid en Compassie het universum is, en tot een jezelf één voelen met het universum en alle wezens daarin.
  Ook deze valkuil is niet uniek hedendaags. Candrakirti, een Indiaas wijsgeer en volgeling van Nagarjuna, oreerde reeds “Het is beter om in een vaststaand Zelf te geloven zo torenhoog als de berg Meroe dan een verkeerd inzicht te hebben in de leegte van het Zelf.” Dus volgens hem was valkuil 3) minder blokkerend dan valkuil 2), omdat je met 1) in ieder geval erkent dat er iets Groters is dan alleen maar het materiële.
• Eternalisme, in de zin van ‘Ik wil verlichting bereiken toch ook wel een beetje voor mezelf’. Het aloude Atman concept dus dat via een achterdeur naar binnen sluipt. Je ziet het o.a. bij sommige volgelingen van het Vajrayanaboeddhisme, die de leringen van de Lama’s dat er geen persoonlijke verlichting bestaat en het tulku-concept niet voldoende diepgaand doorgronden.

En het mooie is dat je in deze valkuilen ook weer Boeddha’s Middenweg terugziet: hij ervoer, en leerde ons, juist een wijsheid die precies tussen Eternalisme en Nihilisme in ligt…

Concrete inspiratie

De Middenweg wordt vooral concreet gemaakt in wat hij niet is, maar weinig in wat hij wél is. Toch staat in bovenstaande tekstfragmenten wel wat duiding. Zoals De (..) overstijgt zowel positieve als negatieve predikaten en kan worden gezien als een positie die ‘tussen’, of beter nog ‘boven’, de twee uitersten  van bestaan en niet-bestaan staat en maar kunnen we eveneens het midden zien dat de tegenstelling verzoent door deze te overstijgen.

Het voorbeeld dat ik wel eens gebruikt hebt betreft het besturen van een land of grote organisatie. Let wel: het gaat hier niet om het concrete voorbeeld en concrete taxatie waar de middenweg dan hoort te liggen, maar om het onderliggende denkmodel. Dat is toepasbaar ongeacht je eigen meningen over de voorbeelden. Bij dat besturen polariseren de betrokkenen vaak dat het een lieve lust is; denk maar aan een tekort aan betaalbare energie, de keuze op hoog niveau dat windmolens een deel van de oplossing zijn, maar op elke geplande locatie woest verzet van omwonenden wegens ‘horizonvervuiling’ of ‘schade aan de natuur’ of noem maar op. Een pappen-en-nathouden bestuurder kan slechts polderen tot er een verwaterd compromis ligt, wat binnen een mum van tijd weer tot discussies bij uitvoering leidt. Een staatsman (M/V) praat met beide partijen met een écht luisterend oor, en vindt een oplossing die de tegenstelling overstijgt. Bijvoorbeeld door de omwonenden allen mede-eigenaar te maken van de windmolens, met als stok achter de deur dat zonder windenergie hun rekening de komende 5 jaar zal verdubbelen.

Los van de concrete kanten van voorbeeld, want er zal altijd wel iets op aan te merken zijn, heb ik hiermee hopelijk duidelijker gemaakt wat bedoeld wordt met ‘de tegenstelling overstijgen’. Het gaat om begrijpen wat de extremen zijn, zoals eternalisme en nihilisme. En dan beide partijen ervan duidelijk te maken dat hun extreme mening op foute aannames gebaseerd is, maar dat hetzelfde geldt voor de tegenovergestelde mening! Vervolgens kan de Wijze, dat is dan maar even de equivalent in deze discussies van de staatsman (M/V), met alle betrokkenen op zoek naar een zienswijze waar een ieder zich achter kan scharen. Om maar weer het landsbestuur te pakken: een goede balans tussen privébezit en publieke taken. Zodat burgers beloond worden voor eigen initiatief, maar geen roofkapitalisme kunnen beoefenen ten koste van zwakkeren in de samenleving. Of een goede balans tussen vrijheid van meningsuiting en van religie versus mensenrechten voor álle burgers, en de humanistisch-boeddhistische voorschriften over Juiste Spraak; waar het uiten van jouw mening tot agressieve uitspraken naar anderen toe leidt, dan misbruik je vermoedelijk de vrijheid van meningsuiting. De Middenweg vermijdt alle extremen, inclusief eternalisme en nihilisme…

Dit is een automatisch geplaatst bericht via ActivityPub.

#Atman #Eternalisme #eternalismeEnNihilisme #juisteSpraak #leraarSangharakshita #middenweg #pratenEnLuisteren #predicaten #saripoetra #staatsman #valkuilen #verlichtingBereiken

Jules – Leve de leegte? Of juist niet?

Voorwaardelijk ontstaan is van de bron van lijden geworden tot de bron van verlossing. Loopt er tussen deze twee uitersten nog een weg van het midden?

Nagarjuna staat binnen het boeddhisme in hoog aanzien, maar ik vind het maar een rare denker. Zijn verzen getuigen van een koud soort logica. Dit kan niet en dat kan niet, en zus en zo evenmin, dus moet alles wel ‘leeg’ zijn. Zijn beroemde negatieve methode komt niet erg positief over. Nagarjuna (India, tweede eeuw na Chr.) legde het filosofisch fundament voor de ‘leegte’ of ‘sunyata’ en wordt wel de tweede Boeddha genoemd. Geef mij de eerste maar.

Je ziet mensen bijna over hun eigen gedachten struikelen wanneer je leest of hoort hoe ze proberen uit te leggen dat alles ‘zonder inherente existentie’ is. Het lijkt wel of ze zichzelf willen overtuigen dat ze recht in de leer zijn, terwijl van al dat dappere pogen ondertussen dikke druppels van kunstmatigheid afdruipen. Het gaat zo tegen iedere intuïtie in. Waarom niet gewoon zeggen: gooi maar in mijn petje?

Ik weet nooit goed of boeddhisme en filosofie wel een gelukkige combinatie vormen. Het begint al met de Abhidharma, een nogal schematisch uitgevallen proeve tot het systematiseren van de leer van de Boeddha. De volgende in de lijn, Nagarjuna, was misschien ook niet een geslaagd hoofdstuk.

Sommigen zullen tegenwerpen: daar gaat de hele onderbouwing van Mahayana in een keer het raam uit, maar daar ben ik nog niet zo zeker van. Er is meer onder hemel en aarde dan de afwezigheid van inherente existentie. We hebben bovendien onze ervaring als basis voor eigen, kritisch onderzoek.

Filters

Zelf vergelijk ik de Boeddha wel eens met de Duitse filosoof Immanuel Kant (1724-1804). Aan hem wordt de ontdekking toegeschreven dat het menselijk verstand alle ervaring filtert. Tijd (verandering) en ruimte (vorm) zitten als het ware voorgeprogrammeerd in ons besturingssysteem, zei Kant. Wat wij kunnen kennen is ons verstand, niet de werkelijkheid ‘daarbuiten’. Het ‘Ding an sich’ ligt buiten ons bereik.

Ook de Boeddha kwam tot het inzicht dat de menselijke ervaring gefilterd wordt. Hij noemde zijn filters ‘skandha’s’. Als je lichaam en geest samen ontleedt in factoren, dan houd je alleen die skandha’s over. Samen maken deze uit wat je in de taal van onze tijd zou kunnen noemen: willen, waarnemen en bewustzijn.

In de visie van de Boeddha conditioneren deze factoren alle ervaring totdat je je ervan weet te bevrijden. Evenals veel later Kant met een compleet andere insteek, onderkende de Boeddha dat ‘de’ werkelijkheid een geconstrueerde werkelijkheid is.

Lang vóór onze geboorte begint de keten al waarin de vormkrachten huizen die ons leven in belangrijke mate zullen beheersen. We danken ons bestaan aan onze voorouders die ons een fonds van genetisch bepaalde mogelijkheden meegeven. Al in de baarmoeder wordt de basis gelegd voor het fysieke substraat dat ons later in staat zal stellen een begrippenapparaat te ontwikkelen waarmee we ons een eigen werkelijkheid gaan voorstellen.

We komen op deze aarde te midden van het geaccumuleerde karma van anderen. We hebben een zekere vrijheid om onszelf te ontwikkelen, maar geen absolute vrijheid. Onze vrijheid wordt ingeperkt door de vormkrachten die we met ons meedragen en door onze onwetendheid, aldus de Boeddha. Welkom in de wereld van het voorwaardelijke ontstaan.

Voorstelling

Met een geconstrueerde werkelijkheid wordt niet bedoeld ‘perceptie’ zoals in ‘jouw perceptie is een andere dan de mijne’. Nee, wat de Boeddha zich realiseerde is dat dat maar een uitloper is van een veel dieper liggend probleem, namelijk dat mensen zich niet kunnen voorstellen dat datgene wat ze zich voorstellen maar een voorstelling is, en niet de werkelijkheid. En dat die onwetendheid een dimensie is van een menselijk bestaan dat zelf broos en wel meedeint op de golven van een zee van lijden.

De Boeddha overzag heel het systeem van ‘periodieke elementen’ dat voorwaardelijk ontstaan is gaan heten. Voorwaardelijk ontstaan gaat zowel over het systeem, de keten van wedergeboortes, als over de zelf-ervaring van de mens.

Helaas echter houden mensen er niet van wanneer hun hun werkelijkheid wordt afgepakt. De werkelijkheid is ‘wat voor jou werkt’: het schept orde in een chaos van data, scheidt signaal van ruis en lijkt een zeker houvast te geven om onheil af te weren.

“Fijn dat die werkelijkheid volgens u lijden is, mijnheer de Boeddha, maar wij doen het er toch maar graag mee,” zegt de mensheid in meerderheid nu al vijfentwintig eeuwen lang. En ook al vloek ik misschien in de kerk, ik voeg daaraan toe dat ik betwijfel of leegte en (het gebrek aan) inherente existentie veel zullen bijdragen aan de overtuigingskracht van het boeddhisme.

Reikwijdte

In de ogen van een sceptische buitenwereld heeft de school van de Leegte niet het ‘nihilistische’ imago kunnen verhelpen dat de leer van de Boeddha al als stigma met zich meedroeg. Er is echter nog iets anders wat je kunt inbrengen tegen leegte als concept. Als je opschuift van ‘onze ervaring is niet zelf’ via ‘de mens heeft geen zelf’ naar ‘geen enkel verschijnsel heeft een zelf’, dan kun je met de meest oprechte bedoelingen om een brug te slaan naar de oude Boeddha, steeds verder van hem af komen te staan.

De Boeddha zei: “Onze ervaring is niet zelf.” Maar naarmate je meer de leegte van alle verschijnselen gaat benadrukken, effen je ook de weg om de reikwijdte van het zelf steeds verder op te rekken. “De ander is even leeg als ik, dus ik ben daarin verbonden met de ander, wat zeg ik, met al het andere!”

Deze beweging heeft zich in de geschiedenis van het boeddhisme voltrokken. Voorwaardelijk ontstaan is van de bron van lijden geworden tot de bron van verlossing. Loopt er tussen deze twee uitersten nog een weg van het midden?

Dit is een automatisch geplaatst bericht via ActivityPub.

#JulesPrast #Kant #karma #leegte #lijden #logica #mahayana #middenweg #Nagarjuna #ontwikkeling #verlossing #voorwaardelijkOntstaan #vrijheid
#JulesPrast #Kant #karma #leegte #lijden #logica #mahayana #middenweg #Nagarjuna #ontwikkeling #verlossing #voorwaardelijkOntstaan #vrijheid

Jules – Iberische intuïties

Wie weet er welk bloed hem door de aderen vloeit? Lang had hij de intuïtie gehad dat hij bezield was, hetgeen niet vreemd is wanneer je bent opgegroeid in een joods-christelijke cultuur en gevormd met de Indo-Europese klassieken. Atman, immers, is gelijk aan adem. Hij voelde zijn intuïtie bevestigd toen hij als vierentwintigjarige student met zijn vriendin voor het eerst naar Spanje was gereisd. De dictator was dood, maar slechts luttele jaren ervóór had het leger een tank met de loop geplaatst naar het kantoor van de socialistische partij en de gendarmerie het parlement bestormd en in gijzeling gehouden. Vanaf het moment dat ze de grens overstaken, had hij het gevoel: hier ben ik eerder geweest.

Er zouden nog meer dan twintig jaren voorbijgaan voordat hij, min of meer door toeval, in boeddhaland terechtkwam. Daar leerde je dat atman niet het ware was. Waarom eigenlijk? Vanaf het begin voelde het een beetje gekunsteld aan. Zouden deze mensen niet in de gaten hebben dat er sprake kan zijn van een continuüm, waarin de betekenis van het een overloopt in die van het ander? Altijd bleef hij twijfelen, omdat de geschiedenis nu eenmaal vele van dergelijke voorbeelden toont. Maar nee, deze club wilde als stroming een eigenheid die het de mens als persoon ontzegde. Atman is de voedingsbodem van reïncarnatie, zeiden ze. Wedergeboorte, dat is het ware. Maar toen hij als onderdeel van zijn studeren het heldenepos van de traditie onder ogen kreeg, en de Odysseus van het verhaal in duizenden eerdere levens bleek te kunnen schouwen, was hij weer terug bij af. Niets oorspronkelijks, gewoon een variant op thema’s uit de Veden en de Upanishaden.

Zalig de armen van geest, die zich verenigd vinden in het sociolect van hun evangelie. Voor wie het wiel de toetssteen is van hun moraliteit, voor hun voorkeur voor een dromerig reine land op aarde en hun afkeer van iedere vermoede hindernis die hun droom in de weg staat. Nee, hijzelf dan. Had hij eerder de koning van Hispanje geëerd? Of had hij als toegevoegd adjudant gediend bij de Slag om Salamanca? Hij associeerde zijn Iberische intuïties met het krijgersbloed dat hij onmiskenbaar had, dat hem ook in het burgerleven een zekere vechtlust gaf. Alles was transparant voor hem, van calvinisme tot theosofie: het goddelijk geheim van de geschiedenis, dat mensen hun goddelijk geheim niet doorzien, nee, het niet willen doorzien, op straffe van de inquisitie die hem ten deel valt die het doorprikt. En daar wrong hem altijd weer de schoen. Want met het zogenaamd agnostische van de geseculariseerde religieuze verlangens ging maar al te vaak iets heel essentieels verloren, het geloof in een volgend leven, om niet te zeggen: in vorige én volgende levens. Dit element uit het heldenepos en verwante, latere literatuur, verleende in zijn ogen aan de club tradities, vrijwel allemaal en geen enkele in het bijzonder, een verschraald karakter. Als alles moet gebeuren in dit ene leven, ja, dan eindig je vanzelf met een fundamentalistisch, grimmig, dystopisch zelfverstaan.

En zo kwam het dat hij doorvocht voor de middenweg in een gepolariseerde, zichzelf voor het lapje houdende omgeving die het WYSIWYG-credo beleed (‘What You See Is What You Get’). In zijn krant schreven mensen dit: “Wat is er groot aan dat land met eeuwenlang racisme, armoede, gezichtsverlies, haat, machtsmisbruik, vriendjespolitiek, een veroordeelde dus criminele president?” Of dit: “We zijn klaargestoomd voor polarisatie, voor het definitief toetreden tot een kamp, ja zelfs voor oorlog. Klaar om misbruikt te worden door grote politieke leiders die ons nodig hebben om hun macht te vergroten en belangen veilig te stellen. Zij gaan steeds een stap verder, voor wie geweld al vanzelfsprekend is.” Of dit: “Een ander schema is dat van de sterke leider. Dat is al eeuwen in gebruik en zo vertrouwd dat er nauwelijks discussie over is. Patriarch, feodale heer, koning en paus zijn vroege voorbeelden. Sterke leiders roepen nog steeds bewondering op. Een president is een moderne toepassing. Het kapitalisme introduceerde de CEO. Traditie, regelgeving en charisma garanderen de werking van dit schema. Het leidersjargon is vaak militaristisch. Oorlog is een middel dat door korte beslislijnen snel is in te zetten.”

Het was alsof er opnieuw een schemer viel over het avondland. De wereld werd heter en heter, dat hielp niet mee. Schema’s waren er, maar niet de schema’s waarover mensen schreven. De ene utopie tegenover de andere utopie alsof in een religieuze roes het einde der tijden was aangebroken. Waar bleef de soteriologie van de Indo-Europese tradities wanneer de ethiek zich niet meer wist te gronden in vorige en toekomstige levens? “Westerse beoefenaars gingen mediteren. Filosofen waren meer geïnteresseerd in de wijsheid en begonnen de sutra’s en de geschriften van Nagarjuna en Dogen te lezen op de manier zoals ze Plato en Kant lazen. Het ethische aspect bleef het onderschoven kindje. Het boeddhisme kwam dan ook binnen in een klimaat waar we ons net aan het vrijvechten waren van iedere onderdrukkende moraal,” schreef een leraar met wiens visie hij vaak wel overweg kon. Hoewel hij hierbij aantekende dat het vrijvechten van onderdrukkende moraal zich ondertussen jammerlijk in zijn tegendeel had verkeerd in een traditie die zelf op die van de eendimensionale mens was gaan lijken. De dialectiek der verlichting kortom, om een oud thema aan te snijden.

Hij nam zijn bijbeltje ter hand. Er waren maar een paar late leraren in de traditie die al het voorgaande doorzagen, het falen van de ambities, het falen van de voorspellingen, het falen van het sektarisme met de metastase van zijn sociolect. Het boek appelleerde aan zijn zondebesef. Hij voelde al een aantal jaren berouw over eerder handelen uit overmoed tijdens zijn leven, en over andere dingen. Hij wist zijn leven te kort om al zijn eigen falen goed te maken, maar een mens moet doen wat hij kan. De latere leraren verkondigen dat zondebesef en berouw eerder tot inkeer leiden dan het zich aan de goede kant van de geschiedenis wanen in dit leven. Hun profetie is die van een volgend leven, hoezeer ook verpakt in de literaire verbeelding van hun tijd. Maar voor wie alles transparant is, legt de bedoeling zich eenvoudig bloot. Hij nam zich het woord op de lippen, het zich herhalende, bevrijdende woord, en wist zich in verschillende dimensies tegelijk. En hij vocht door voor de middenweg.

Dit is een automatisch geplaatst bericht via ActivityPub.

#Atman #avondland #dictatorSpanje #falen #IberischeIntuïties #Kant #leven #middenweg #Plato #reincarnatie #Upanishaden #Veden #WYSIWYGCredo
#Atman #avondland #dictatorSpanje #falen #IberischeIntuïties #Kant #leven #middenweg #Plato #reincarnatie #Upanishaden #Veden #WYSIWYGCredo

Tibetaanse leider benadrukt strijd Tibet, rol van wereldwijde pleitbezorging

Als onderdeel van zijn voortdurende officiële tournee door Europa, sprak Sikyong Penpa Tsering, de politieke leider van de Tibetaanse Centrale Tibetaanse Administratie (CTA), de Tibetaanse gemeenschap in Barcelona, Spanje toe en onderstreepte hij het cruciale belang van het blijven vergroten van het wereldwijde bewustzijn over de politieke situatie in Tibet.

Tsering herinnerde de gemeenschap eraan dat, ondanks de immense uitdagingen waar Tibet voor staat, de internationale zichtbaarheid van de Tibetaanse zaak sterk blijft, grotendeels dankzij de onvermoeibare inspanningen van de Dalai Lama, aldus een verklaring van de CTA. Sikyong begon met een eerbetoon aan de Dalai Lama, waarbij hij opmerkte dat de Dalai Lama al meer dan 65 jaar de leidende figuur is in het levend houden van de Tibetaanse strijd op het wereldtoneel, aldus de CTA.

Erkenning

Een van de belangrijkste aspecten van Sikyong’s toespraak was zijn focus op internationale belangenbehartiging en de groeiende wereldwijde erkenning van de Tibetaanse zaak. Hij benadrukte in het bijzonder recente ontwikkelingen zoals de goedkeuring door de Amerikaanse regering van de Tibet-China Conflict Resolution Act.

Deze baanbrekende wetgeving, die oproept tot een vreedzame oplossing voor de kwestie Tibet-China en grotere internationale druk op China om de culturele en religieuze autonomie van Tibet te respecteren, was een belangrijke mijlpaal in de Tibetaanse vrijheidsstrijd.

Jarenlange inspanningen

Sikyong benadrukte dat dergelijke successen niet het resultaat zijn van geïsoleerde inspanningen, maar het resultaat van jarenlang onvermoeibaar werk van Tibetaanse steungroepen, activisten en internationale beleidsmakers. Sikyong toonde zich voorzichtig optimistisch over de dialoog met China, maar temperde zijn opmerkingen ook met een realistische inschatting van het huidige politieke landschap.

Hij erkende dat terwijl de CTA zich blijft inzetten voor de Middenweg-benadering – het streven naar echte autonomie voor Tibet binnen het kader van China – er nog steeds onzekerheid bestaat over de vooruitzichten voor zinvolle onderhandelingen. Hij herhaalde dat de inzet van de CTA voor de Middenweg standvastig blijft, maar benadrukte dat de vrijheidsstrijd van Tibet niet alleen kan steunen op de dialoog met de Chinese regering.

Afwijzen

Vandaag de dag is de kwestie Tibet-China nog steeds niet opgelost. Terwijl de Chinese regering strenge controle houdt over Tibet, blijven Tibetanen in ballingschap opkomen voor hun rechten, onder andere door het werk van de CTA, die functioneert als de Tibetaanse regering in ballingschap. Ondanks internationale druk blijft de Chinese regering elke vorm van onafhankelijkheid of autonomie voor Tibet afwijzen.

#middenweg #Tibet #TibetaanseRegeringInBallingschap

[11:12] Politie vindt inbrekers die op heterdaad werden betrapt door buurman

Het duo probeerde in te breken in een woning aan de Middenweg in Hoogeveen toen een buurtbewoner de politie inschakelde.

https://www.rtvdrenthe.nl/nieuws/16948742/politie-vindt-inbrekers-die-op-heterdaad-werden-betrapt-door-buurman

#Middenweg #Hoogeveen

Lees alles over: "Verkeersbesluit aanwijzen twee elektrische oplaadpunten Middenweg te Andijk" op Medemblik Praat | MEDEMBLIK - Het college van burgemeester en wethouders van de gemeente Medemblik, gezien het | #aanwijzen #elektrische #andijk #verkeersbesluit #middenweg #oplaadpunten

https://medemblikpraat.nl/verkeersbesluit-aanwijzen-twee-elektrische-oplaadpunten-middenweg-te-andijk/