Ikasketaz eta enpleguz itzultzailea naiz. Horregatik, laneguna bukatutakoan, ez det itzultzen jarraitu nahi. Baina noizbehinka software, bideojoku edo dana dalakorik itzultzeko gogoa sartzen zait, pasioz eta euskaldunentzako ona dalakoan.

Hortaz, holakoetan, proiektu jakinak euskaratu ditzadan, diru-bilketa batean parte hartuko zenuke?

#crowdfFunding #euskara #itzulpena

«Teknologiari» buruzko solasaldia

Ursula K. Le Guin-ek 2005ean idatzitako hau egunerokoan ez ahazteko, euskarara ekarria. Teknologia dena eta ez dena, nola erabakitzen diguten gogorarazten digu testuak. Horri aurre egiteko, teknologia denon afera dela ulertzeko, teknologia beraren izaera bera zalantzan jartzea proposatzen digu Ursulak testuan.

Changing Planes lanari buruzko aldeko kritika interesgarri batean, argentinar kritiko batek baieztatzen duenez, Le Guin zientzia-fikzio gogorreko idazlea ez denez, “teknologia kontu handiz saihesten duela”. Ohar bat idatzi nuen artikulu horren itzulpenean, eta hona hemen orain oin-ohar horren zabalpena — gaiak haserrea eragin didalako —.

ZF “gogorra” teknologiari buruzkoa da, eta ZF “bigunak” ez du teknologiarik, ezta? Eta nire liburuek ez dute teknologiarik, psikologia eta emozioak bezalako gai xaloak bakarrik interesatzen zaizkidalako.

Hori ez da zuzena. Nola liteke edozein benetako zientzia fikzioak eduki teknologikorik ez izatea? Bere interes nagusia ingeniaritzan edo makinen funtzionamenduan ez badago ere — nire lan gehienek bezala, adimenek, gizarteek eta kulturek nola funtzionatzen duten gehiago interesatzen baitzait —, hala ere, nola egin dezake inork etorkizun edo kultura estralurtar bati buruzko istorio bat bere teknologia, inplizituki edo esplizituki, deskribatu gabe?

Inork ezin du. Ezin dut imajinatu zergatik nahiko luketen ere.

Gizarte batek errealitate fisikoari aurre egiten dion era da teknologia: nola lortzen, gordetzen eta prestatzen duen jendeak janaria, nola janzten den, zein energia-iturri dituen (animali-indarra? ura? haizea? elektrizitatea? beste bat?) zerekin eta zer eraikitzen duten, bere osasungintza… eta abar. Agian oso jende etereoari ez zaizkio interesatzen gorputzeko kontu mundutar horiek, baina liluratu egiten naute, eta uste dut nire irakurle gehienei ere.

Teknologia mundu materialarekiko giza interfaze aktiboa da.

Baina hitza etengabe gaizki erabiltzen da azken hamarkadetako teknologia konplexu eta espezializatuak bakarrik adierazteko, baliabide naturalen zein giza baliabideen ustiapen masiboan oinarrituta.

Hau ez da hitzaren erabilera onargarri bat. “Teknologia” eta “Teknologia aurreratua” ez dira sinonimoak, eta “aurreratua” ez den teknologia ez du zertan nahitaez “baxua” izan beharrik.

Ehun eta berrogeita hamar urteko trebetasun teknikoaren etengabeko hedapenak hainbeste gogortu gaitu, ezen uste dugu ordenagailu batek edo bonbardaketa-hegazkin bat baino konplexuagoa eta ikusgarriagoa denak soilik merezi duela “teknologia” bezala izendatzea. Lihoa linazia gauza bera balira bezala — papera, tinta, gurpilak, labanak, erlojuak, aulkiak, aspirina pilulak, gauza naturalak balira bezala, gure hortzak eta hatzak bezala gurekin batera sortuak — kobrezko hondoa duten altzairuzko lapikoak eta beira birziklatuz eginiko txaleko polarrak zuhaitzetan haziko balira eta heldutakoan jasoko bagenitu bezala…

Teknologia gehienak nahiko “aurreratuak” direla adierazteko modu bat da norberak bere buruari galdetzea: badakit horrelakorik egiten?

Pospolorik gabe su bat piztu duenak, ziur aski, nolabaiteko errespetua izango du teknologia “baxu”, “primitibo” edo “sinple” horiekiko; pospoloekin sua piztu duenak, berriz, asmakizun teknologiko aurreratu bikain hori errespetatu beharko luke.

Ez dakit hozkailu bat eraikitzen eta energiaz-hornitzen, ezta ordenagailu bat programatzen, baina ezta amu bat edo zapata pare bat egiten ere. Ikas nezakeen. Denok ikas dezakegu. Hori da teknologien alde ona. Egiten ikas dezakeguna dira.

Eta zientzia fikzio oro, modu batera edo bestera, teknologikoa da. Baita hitzak zer esan nahi duen ez dakien jendeak idazten duenean ere.

Hala ere, ados nago nire iritzi-emailearekin ez dudala zientzia fikzio gogorrik idazten. Agian zientzia fikzio erraza idazten dut. Edo agian gauza gogorra barruan dago, ezkutatuta — hezurrak bezala, exoeskeleto batekin alderatuta…

— Ursula K. Le Guin, 2005

Originala: https://www.ursulakleguin.com/a-rant-about-technology
Irudia: https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Ursula_K._Le_Guin_signature.svg

#etorkizuna #feminismoa #itzulpena #teknologia #UrsulaKLeGuin #zientziaFikzioa #ZiFi

https://etzi.pm/teknologiari-buruzko-solasaldia/

🎉 LiberaFormsen 3.7.0 bertsioa argitaratu dugu! 🚀

Itzulpen gehiagorekin!

Software librea herrien arteko mugak zeharkatzen ikusteak badu zerbait berezia. LiberaFormesen bertsio hau errusieraz ere badago!

Orain, LiberaForms hizkuntza hauetan erabili daiteke: Castellano, Català, Čeština, Deutsch, English, Euskara, Français, Galego, தமிழ, eta Русский.

Mila esker itzultzaileei, @gfbdrgng-ri (@iuvi-ri) ere. ♥

Xehetasunak: https://blog.liberaforms.org/2025/02/10/version-370/

#LiberaForms #Itzulpena #errusiera #SoftwareLibrea

klima aldaketan ingurun itzultzen, Txikipediarako, soluziotzat aldaketa txiki indibidualak proposatzen dituzte, industria edo gainprodukzioa aldatu beharko zala aipatu're in gabe. Itzuli edo gehitu ere? Hortxe itzultzailearen dilemak

#itzulpena #itzulpengintza #Txikipedia #Wikipedia

🎉 LiberaFormsen 3.6.0 bertsioa argitaratu dugu! 🚀

Bertsio hau bi berri pozgarrirekin dator: Čeština (txekiera) and தமிழ் (Tamil) hizkuntzekin! 💬

Orain, LiberaForms hizkuntza hauetan erabili daiteke:

- Castellano
- Català
- Čeština
- Deutsche
- English
- Euskara
- Français
- Galego
- Tamil

Mila esker itzultzaile guztiei, eta bereziki @trendspotter eta @TamilNeram itzultzaileei egin duten lanarengatik. 🙏💚

Bestelako xehetasunak: https://blog.liberaforms.org/2025/01/22/version-360/

#LiberaForms #Itzulpena #SoftwareLibrea