'Waterschappen willen diclofenac-crèmes op recept om waterkwaliteit'

"Die oproep doet de Unie van Waterschappen (UvW) aan het College ter Beoordeling van Geneesmiddelen (CBG)."

"Medicijnen zoals diclofenac zijn volgens de Unie moeilijk uit het water te zuiveren. Ook nemen de kosten en energie die dat vraagt toe. De koepelorganisatie vraagt het CBG bij het beoordelen van zelfzorggeneesmiddelen daarom ook te kijken naar de milieueffecten die zulke medicijnen hebben."

"Op meer dan de helft van de locaties die het RIVM eerder onderzocht op diclofenac, was de concentratie van de pijnstiller hoger dan aanbevolen is voor het waterleven. De resten van het middel belanden meestal in het water nadat die zijn gebruikt op de huid, bijvoorbeeld als crème."

https://www.skipr.nl/nieuws/waterschappen-willen-diclofenac-cremes-op-recept-om-waterkwaliteit/

#milieu #waterkwaliteit #waterschappen #natuur #medicijnresten #diclofenac

Ervaringen uit de praktijk met ethisch instrument DEDA

Om de ethische kanten van de inzet van drones te onderzoeken, ging Wetterskip Fryslân aan de slag met het instrument DEDA (De Ethisch Data Assistent). Drones kunnen helpen bij de inspectie van primaire waterkeringen: de belangrijkste dijken, duinen en andere barrières die Nederland beschermen tegen overstromingen vanuit zee, grote meren of rivieren. Maar hoe houd je daarbij ook rekening met thema’s als privacy en transparantie?

Annet Wieringa, programmamanager digitalisering bij Wetterskip Fryslân, en Ingrid Hazelhoff data-ethiek adviseur bij Wetterskip Fryslân, vertellen over wat DEDA in deze casus opleverde.

Dit artikel is een bewerking van ‘Data-ethiek in de lucht: Wetterskip Fryslân over drones’ uit IBDS Magazine nummer 12.

Data-ethische vragen bij inzet drones

De casus draaide om het inzetten van drones voor het inspecteren van primaire waterkeringen op Schiermonnikoog. Deze keringen zijn lastig te beoordelen vanaf de grond. Bovendien zijn er vaak mensen, dieren, recreanten of gaat het om gevoelige gebieden. Zoals in dit geval een militaire begraafplaats en een landingsplaats voor ambulante zorg. Daarom kunnen drones een goed middel zijn om deze essentiële onderdelen van een veilige waterinfrastructuur te monitoren.

Maar de inzet van drones voor dit doel riep ook data-ethische vragen op: hoe gaan we om met privacy? Wat als mensen herkenbaar in beeld komen? Wie is eigenaar van de verzamelde data? En hoe zorgen we voor transparantie zonder de veiligheid van kritische infrastructuur in gevaar te brengen?

DEDA in breed perspectief

Om deze vragen te beantwoorden, organiseerde het waterschap een sessie met De Ethisch Data Assistent (DEDA). DEDA helpt organisaties op gestructureerde wijze ethische vraagstukken te bespreken en af te wegen.

De sessie bracht een breed gezelschap samen: een dronepiloot, data-analisten, privacy officers, juristen, managers, HRM-specialisten, projectleiders rond innovatie of digitale transformatie en communicatieadviseurs. De verschillende perspectieven zorgde voor rijke gesprekken en onverwachte inzichten.

“Ja hallo, ík sta daar!”

Andere vraagstukken waren: wat als een drone een overtreding vastlegt? Moet die overtreding dan gemeld worden? En wat betekent dat precies voor de dronepiloot, die mogelijk persoonlijk betrokken raakt? Waarden als de privacy van de piloot en transparantie van de overheid stonden hier tegenover elkaar.

Zowel de dronepiloot als de handhavers deelden hun perspectief. Hazelhoff vertelt: “Mensen voelden zich tijdens de sessie meer verantwoordelijk en betrokken. Ook kregen ze meer inzicht in elkaars perspectieven. De dronepiloot zei: “Ja hallo, ík sta daar!” Dat schudde de groep wel even wakker, want veel van hen werken vanaf een kantoor. Binnen een grote organisatie bestaat soms versnipperde verantwoordelijkheid, waardoor onethisch handelen kan ontstaan. Door de verbinding in dit gesprek weer op te zoeken, vonden we manieren om samen de verantwoordelijkheid te dragen.”

Techniek benutten binnen publieke waarden

Met de DEDA-methode bedacht de groep actiepunten die antwoord gaven op hoe om te gaan met de data-ethische vraagstukken van deze casus. Manieren om de techniek binnen de publieke waarden te benutten.

“Deze actiepunten waren fijn en sommigen zijn ook succesvol geïmplementeerd”, licht programmamanager Annet Wieringa toe. “Bijvoorbeeld betere communicatie bij drone-aanvragen en het plaatsen van bordjes om mensen in het gebied te informeren over dronevluchten. Toch vind ik de gesprekken die we tijdens de sessie voerden nóg waardevoller. De diverse groep maakte onze blikken breder. Niet alleen die dag, want die ervaring nemen we allemaal mee terug naar ons dagelijkse werk.”

Impact en vervolg

Een half jaar na de sessie volgde een evaluatie. De belangrijkste opbrengst: bewustwording. De gesprekken hadden impact en de actiepuntenlijst hielp om concrete stappen te zetten. Deelnemers gaven aan meer begrip te hebben voor elkaars perspectieven.

Kortom, bij Wetterskip Fryslân heeft de inzet van DEDA bij het gebruik van drones geleid tot meer bewustzijn, betere samenwerking en een cultuur waarin dilemma’s bespreekbaar zijn. “Er is niet altijd een oplossing”, zegt data-ethiek adviseur Ingrid Hazelhoff, “maar als mensen zich gehoord voelen, kom je wél verder.”

Lees het hele artikel in IBDS Magazine.

Dit is een automatisch geplaatst bericht. Vragen of opmerkingen kun je richten aan @[email protected]

#dataEthiek #DEDA #DigitaleEthiek #ethiek #waterschappen #WetterskipFryslan

Classificeren met de Wet digitale overheid: praktijkverhaal

Een handhavingsverzoek bevat vaak gevoelige informatie, denk bijvoorbeeld aan onderwerpen als milieuschade, geluidsoverlast of een illegale lozing. Steeds vaker worden zulke verzoeken digitaal ingediend. Dat roept de vraag op: hoe veilig moet deze digitale dienst zijn? En welk betrouwbaarheidsniveau is passend?

Sinds 1 juli 2023 is de Wet digitale overheid (Wdo) gefaseerd van kracht. Deze wet vormt het juridische fundament voor veilige, betrouwbare en toegankelijke toegang tot digitale dienstverlening door de overheid. Een belangrijk onderdeel daarvan is de classificatieplicht: overheidsorganisaties moeten per digitale dienst bepalen welk betrouwbaarheidsniveau nodig is voor identificatie en inloggen, en dit niveau toepassen.

Gestructureerde aanpak

Waterschap Rivierenland koos voor een bewuste en gestructureerde aanpak voor het classificeren van hun digitale diensten. Projectleider ICT Dirk van Sichem en business analist Willem Sander Termorshuizen vertellen: “De implementatie van de Wet open overheid (Woo) en de Wet modernisering elektronisch bestuurlijk verkeer (Wmevb) stond al op de agenda. Het classificeren van digitale diensten sloot daar logisch op aan. In totaal hebben we 14 diensten geclassificeerd waarvan er 3 door Digitaal Stelsel Omgevingswet (DSO) worden geborgd en 2 door ons samenwerkingsverband Belasting Samenwerking Rivierenland (BSR).”

Onderlinge discussies

Per dienst werd een werkgroep ingericht met Van Sichem, Termorshuizen, een informatiemanager, jurist en communicatieadviseur. Met behulp van de Regelhulp betrouwbaarheidsniveaus gingen zij gezamenlijk in gesprek. “Omdat we met verschillende disciplines aan tafel zaten, werd er over sommige antwoorden wel even gediscussieerd. Dat maakte het interessant en leerzaam”, aldus Van Sichem en Termorshuizen. “De ene keer waren we in een half uurtje klaar en de andere keer duurde het 2 uur. Er zaten ook wat vragen in de Regelhulp die vragen opriepen of waar concreetheid ontbrak. Een vraag als ‘Verwerk je persoonsgegevens grootschalig?’ is voor iedereen anders te interpreteren. Dat kan scherper.”

Aan de slag met de resultaten

De ervaring van Waterschap Rivierenland laat zien dat classificeren meer is dan het invullen van een hulpmiddel. Het vraagt tijd en betrokkenheid van verschillende collega’s, maar biedt ook inzichten in bewuste afwegingen over privacy, veiligheid, toegankelijkheid en governance. “We zijn tevreden met de eindresultaten en lichtten via de werkgroep van het Waterschapshuis ook de Unie van Waterschappen in. Daaruit bleek dat sommige classificaties afweken van eerder vastgestelde niveaus. Dat leidde tot een goed gesprek en een vervolgactie bij de Unie. De tijd was dus zeker niet verloren: het proces zelf leverde veel inzicht op.”

Samenwerking over disciplines heen

Classificeren vraagt niet alleen om technische kennis, maar om samenwerking tussen verschillende vakgebieden. “De werkgroep bestond uit collega’s van verschillende disciplines. We kozen juist voor deze collega’s, omdat de informatiemanager de business- en informatiestromen en -systemen kent. De juristen helpen de werkgroep bij het vertalen van wet- en regelgeving naar de praktijk, en de communicatieadviseur zorgt voor het borgen van de digitale toegankelijkheid.”

Regelhulp

De Regelhulp Betrouwbaarheidsniveaus geeft organisaties een gestructureerde methode om het juiste niveau van beveiliging te bepalen. Door middel van een vragenlijst worden aspecten zoals de gevoeligheid van de gegevens, het risico op misbruik en wettelijke verplichtingen in kaart gebracht. Op basis hiervan krijgt de organisatie een concreet advies over welk betrouwbaarheidsniveau vereist is.

In de Ministeriële Regeling Betrouwbaarheidsniveaus zijn de criteria uitvoerig beschreven. Soms is dat al genoeg om een goede inschatting te kunnen maken. Voor wie een extra steuntje in de rug zoekt, is de Regelhulp ontwikkeld.

Dit is een automatisch geplaatst bericht. Vragen of opmerkingen kun je richten aan @[email protected]

#nieuwsbrief52026 #praktijkverhaal #Privacy #waterschappen #wdo

20 jaar digitale samenwerking bij waterschappen

Het Waterschapshuis bestaat dit jaar 20 jaar. Sinds 2005 werken de 21 waterschappen via deze organisatie samen aan een digitale, datagedreven en toekomstbestendige waterschapsector. 

Het Waterschapshuis is ontstaan vanuit de behoefte om digitale opgaven niet langer afzonderlijk op te pakken. Door samen te werken op het gebied van ICT, data en innovatie kunnen waterschappen sneller inspelen op nieuwe ontwikkelingen. Zo versterken zij gezamenlijk hun digitale voorzieningen.

Centrale plek voor digitale transformatie waterschappen

In de afgelopen 20 jaar groeide het Waterschapshuis uit tot een centrale plek voor samenwerking binnen de waterschapsector. De organisatie ondersteunt waterschappen bij digitale transformatie en richt zich op gezamenlijke oplossingen voor de toekomst.

Meer informatie

Lees het volledige bericht op de website van het Waterschapshuis.

Dit is een automatisch geplaatst bericht. Vragen of opmerkingen kun je richten aan @[email protected]

#digitaleTransformatie #hetWaterschapshuis #ketensamenwerking #nieuwsbrief32026 #waterschappen #waterschapsssector

Dijk wordt verhoogd en moet dorpen beschermen tegen extreem noodweer #OmroepWest #Nieuwveen #Vrouwenakker #Wateroverlast #Waterschappen #Werkzaamheden #BureauLokaal

https://owst.nl/5061305/M

Waterschappen werken aan innovatiestrategie

De waterschappen bundelen hun krachten met een landelijke innovatiestrategie. Door kennis, digitale ontwikkelingen en bestaande initiatieven beter te delen, kunnen ze sneller inspelen op uitdagingen zoals klimaatverandering, waterkwaliteit en digitalisering.

Hierbij trekken de 21 waterschappen samen op met STOWA en Het Waterschapshuis (hWh), die een belangrijke rol spelen in kennisontwikkeling en digitale transformatie. Bij het vormgeven van de landelijke lijn staan 3 thema’s centraal:

• Beter benutten wat er al is door oplossingen, tools en ervaringen sectorbreed toegankelijk te maken.
• Gerichte kennisdeling en samenwerking om de betrokkenheid van waterschappen en partners te vergroten.
• Opgavegericht werken met gerichte missies die inspelen op grote maatschappelijke uitdagingen.

Binnen de waterschappen lopen al diverse projecten die laten zien hoe samenwerking innovatie versnelt. Een voorbeeld is het Impactlab van Het Waterschapshuis, waar professionals experimenteren met nieuwe technieken en werken aan praktijkgerichte vraagstukken.

Koers voor 2026

De 21 innovatiemanagers van de waterschappen, verenigd in het waterinnovatieplatform, hebben de 1e aanzet gegeven voor deze landelijke innovatiestrategie. Nu de bestuurlijke bouwstenen in beeld zijn, wordt de strategie verder uitgewerkt. De verwachting is dat de 1e plannen in 2026 worden gepresenteerd.

Dit is een automatisch geplaatst bericht. Vragen of opmerkingen kun je richten aan @[email protected]

#innovatiestrategie #nieuwsbrief202025 #waterschappen

Tuinder loost extreem grote hoeveelheden pesticide in sloot, moet schoonmaakkosten betalen #OmroepWest #Pijnacker #Waterkwaliteit #Waterschappen #Hoogheemraadschap #Tuinder

https://owst.nl/5000055/M

Gemaal in Utrecht stuurt zoet water onze kant op: 'Zilt water kan schade aanrichten' #OmroepWest #Regio #Waterschappen #Waterkwaliteit #Water

https://owst.nl/4988338/M