📰 "W pierwszym „polskim” teście dużych modeli językowych krajowe systemy #AI, #Bielik i #PLLuM wypadły znacznie gorzej od globalnych narzędzi - pisze „Rzeczpospolita”.

„Test obejmował 20 zadań z 10 kategorii, od tworzenia maila, przez porady dla firm, sprawdzanie poprawności językowej, po znajomość polskiej historii i kultury (np. przytoczenie pierwszych 12 wersów „Pana Tadeusza”). Wyniki testu przeprowadzonego przez firmę Oxido, okazały się zaskakujące” - relacjonuje gazeta.

Spośród 12 modeli wygrało narzędzie Google’a. Na podium znalazł się także chiński model Qwen oraz model Llama od Mety (właściciela m. in. Facebooka – PAP). „Polskie modele uplasowały się natomiast na szarym końcu” - podkreśla dziennik."

Całość:
https://naukawpolsce.pl/aktualnosci/news%2C112160%2Crz-polska-ai-przegrala-z-gigantami.html

mObywatel wchodzi w 2026 rok z polskim AI

Podczas gdy my szykowaliśmy się do sylwestra, Ministerstwo Cyfryzacji wcisnęło przycisk „Publikuj”. Do mObywatela trafiła właśnie najważniejsza, zapowiadana już przez nas nowość: Wirtualny Asystent. Co ciekawe, nie jest to kolejna nakładka na ChatGPT, ale rozwiązanie oparte na rodzimym modelu językowym PLLuM.

Jeśli do tej pory gubiliście się w gąszczu wniosków o dowód, dopłat do prądu czy zasad Karty Dużej Rodziny, rok 2026 przynosi rozwiązanie. Asystent AI, który do tej pory był testowany przez wąską grupę 5% użytkowników (beta), od Sylwestra ubiegłego roku jest dostępny dla każdego posiadacza aplikacji na iOS i Androida.

Koniec z urzędniczym bełkotem? Od Sylwestra mObywatel przemówi ludzkim głosem dzięki AI

PLLuM, a nie GPT

To najważniejsza informacja z perspektywy technologicznej suwerenności. Sercem asystenta jest PLLuM (Polish Large Language Universal Model). Rząd zdecydował się na wdrożenie polskiego modelu, który został wytrenowany specyficznie na naszych tekstach urzędowych i prawnych. Dzięki temu bot ma „rozumieć” specyfikę polskiej biurokracji lepiej niż modele z Kalifornii. Jego zadanie jest proste: tłumaczyć urzędowy bełkot na ludzki język i prowadzić za rękę do odpowiedniego formularza w aplikacji.

Co potrafi (a czego nie)?

Asystent w mObywatelu to narzędzie zadaniowe, a nie towarzyskie. Ma sztywne ramy bezpieczeństwa. Pomoże: znaleźć wniosek, wytłumaczyć procedurę urzędową, wskazać, gdzie w aplikacji są Twoje punkty karne czy inne obecnej w niej funkcje i informacje.

Natomiast Wirtualny Asystent w mObywatelu nie poda ci przepisu na żurek, nie sprawdzi pogody i nie napiszcie wypracowania dla dziecka. Jeśli zapytacie go o rzeczy niezwiązane z administracją, grzecznie odmówi.

Bezpieczeństwo: urzędnik, który nic o Tobie nie wie

Ministerstwo podkreśla kluczową rzecz: Asystent jest anonimowy. To oznacza, że w trakcie czatu bot nie ma dostępu do Twoich danych zaszytych w mObywatelu. Nie widzi Twojego PESEL-u, nie wie, jakie masz recepty, ani ile mandatu dostałeś wczoraj. Nie odpowie więc na pytania o Twoją konkretną sytuację prawną, ale wytłumaczy ogólne zasady i funkcje aplikacji.

To bezpieczne podejście – model nie uczy się na naszych prywatnych danych, a rozmowy są poufne. Mimo to resort zaleca, by w oknie czatu nie wpisywać danych wrażliwych.

Wdrożenie PLLuM do aplikacji, którą w kieszeni ma ponad 10 milionów Polaków, to jeden z największych testów polskiej sztucznej inteligencji w historii. Warto zaktualizować aplikację i sprawdzić, jak nasz cyfrowy urzędnik radzi sobie w pracy.

Polski chatbot AI trafi do mObywatela. Minister cyfryzacji podał termin

Za około trzy miesiące aplikacja mObywatel zostanie wzbogacona o chatbota opartego na polskim dużym modelu językowym PLLuM.

Taką zapowiedź złożył wicepremier i minister cyfryzacji, Krzysztof Gawkowski, podczas swojego wystąpienia na konferencji Masters & Robots ’25 w Warszawie. Ma to być pierwsza tego typu implementacja krajowego modelu AI w aplikacji rządowej w Europie.

Podczas swojego wystąpienia minister Gawkowski podkreślił, że choć aplikacja mObywatel przekroczyła już 10 milionów użytkowników, kluczowym wyzwaniem pozostaje uzupełnienie kompetencji cyfrowych w społeczeństwie, szczególnie w mniejszych miejscowościach. Celem rządu jest, by z aplikacji mogło korzystać nie 10, a 20 milionów obywateli.

Wprowadzenie chatbota opartego na PLLuM (Polskim Liniowym Lepszym Układzie Modelującym) ma być krokiem w kierunku budowania „polskiej suwerenności technologicznej”. Minister wspomniał, że model ten, rozwijany z myślą o rynku, będzie działał obok modelu Bielik, który jest przeznaczony do wsparcia administracji rządowej i samorządowej.

Krzysztof Gawkowski poruszył również inne tematy związane z transformacją cyfrową. Wyraził nadzieję, że do 2035 roku uda się całkowicie wyeliminować obieg papierowych dokumentów w administracji państwowej. Podtrzymał także swoje stanowisko w sprawie wprowadzenia podatku cyfrowego dla globalnych gigantów technologicznych. „Płać tyle, ile zarabiasz i nie pozostawiaj polskiej firmy na aucie dlatego, że ona płaci, a ty nie” – stwierdził wicepremier.

Darmowy podpis kwalifikowany już w mObywatelu. Polska pierwsza w Unii z taką funkcją

#Bielik #chatbotAI #KrzysztofGawkowski #MastersRobots #ministerstwoCyfryzacji #mObywatel #news #PLLuM #podatekCyfrowy #suwerennośćCyfrowa

Polska sztuczna inteligencja wchodzi do urzędów. Częstochowa pierwsza przetestuje model PLLuM

Urząd Miasta w Częstochowie będzie pierwszym samorządem w Polsce, który wdroży pilotażowo polski model językowy PLLuM.

List intencyjny w tej sprawie podpisali wicepremier i minister cyfryzacji Krzysztof Gawkowski oraz prezydent miasta Krzysztof Matyjaszczyk. Inicjatywa ma na celu przetestowanie praktycznego zastosowania sztucznej inteligencji w administracji samorządowej.

Współpraca zakłada, że Ministerstwo Cyfryzacji pomoże miastu w wyborze odpowiedniego modelu PLLuM, a następnie udostępni go i zapewni wsparcie konsultacyjne przy wdrożeniu. Z kolei Urząd Miasta Częstochowy podzieli się swoją wiedzą i informacjami, które posłużą do dalszego doskonalenia modelu pod kątem specyficznych potrzeb administracji. To pierwsze tego typu porozumienie w kraju.

W praktyce sztuczna inteligencja ma wesprzeć częstochowskich urzędników w codziennych zadaniach. Wśród zastosowań wymieniono pomoc w tworzeniu pism urzędowych, automatyczne streszczanie obszernych dokumentów oraz analizę zapytań wpływających od obywateli. Jak podkreślił wicepremier Gawkowski, wdrożenie AI ma na celu automatyzację wielu zadań, usprawnienie komunikacji z mieszkańcami i uproszczenie wewnętrznych procesów biurokratycznych.

Czym jest PLLuM? To skrót od Polish Large Language Model, czyli rodzina modeli językowych stworzona w 2024 roku przez polskich naukowców i finansowana ze środków publicznych. Ich rozwój jest kontynuowany w 2025 roku. Zostały one zaprojektowane specjalnie z myślą o strukturze i niuansach języka polskiego, co ma zapewnić wyższą precyzję niż w przypadku globalnych modeli tworzonych głównie dla języka angielskiego. Twórcy duży nacisk położyli również na bezpieczeństwo, zabezpieczając modele przed generowaniem treści szkodliwych lub toksycznych.

Według wicepremiera Gawkowskiego, korzystanie z własnych rozwiązań AI jest wyrazem „cyfrowej niezależności Polski” i pozwala uniknąć uzależnienia od zagranicznych dostawców. Projekt ten jest postrzegany jako nowy rozdział w cyfryzacji administracji publicznej. Co istotne, modele PLLuM są otwarte i dostępne nie tylko dla sektora publicznego, ale również dla środowisk naukowych i biznesu, co ma wspierać innowacyjność w całym kraju.

Ministerstwo Cyfryzacji ogłasza PLLuM – rodzinę polskich modeli sztucznej inteligencji – już można z nich korzystać

#administracjaPubliczna #AI #cyfryzacja #Częstochowa #innowacje #KrzysztofGawkowski #ministerstwoCyfryzacji #news #PLLuM #polskiModelJęzykowy #samorząd #sztucznaInteligencja

Ministerstwo Cyfryzacji ogłasza PLLuM – rodzinę polskich modeli sztucznej inteligencji – już można z nich korzystać

Ministerstwo Cyfryzacji zaprezentowało polski model językowy PLLuM oraz plan jego rozwoju. Od dziś model dostępny jest dla każdego.

PLLuM (Polish Large Language Model) to rodzina modeli sztucznej inteligencji, która pozwala przetwarzać i generować teksty w języku polskim. Modele stworzone przez polskich ekspertów i ekspertki z dziedziny IT i lingwistyki, wesprą rozwój kompetencji cyfrowych oraz innowacje w administracji publicznej i biznesie. Ogłoszenie rozpoczęcia prac nad tym modelem miało miejsce w grudniu 2023 roku:

Powstanie PLLuM – polski otwarty wielki model językowy

– PLLuM to dowód na to, że możemy rozwijać nowoczesne technologie na własnych warunkach, w naszym języku, z korzyścią dla obywatelek i obywateli. Tworzymy fundament pod inteligentne usługi publiczne i innowacje, które będą realnym wsparciem zarówno dla administracji, jak i biznesu – mówi wicepremier i minister cyfryzacji Krzysztof Gawkowski.

Zależnie od wybranego wariantu, modele PLLuM są dostępne w odmianach od 8 do 70 miliardów parametrów (dla porównania GPT-3.5 to model ze 175 miliardami parametrów, a aktualny GPT-4 ma 100 bilionów parametrów). PLLuM jest modelem elastycznym i skalowalnym, mniejsze modele zdaniem ministerstwa sprawdzają się w szybkich zadaniach, podczas gdy większe oferują wyższą precyzję i kontekstową spójność w rozumieniu języka polskiego.

W rodzinie modeli PLLuM znajdują się m.in. modele w architekturze MoE (ang. Mixture of Experts) ze zrównoważonym wyborem ekspertów oraz wyspecjalizowane modele RAG (ang. Retrieval Augmented Generation).

Twórcy PLLuM podkreślają, że ich grupa modeli bazuje na etycznym pozyskiwaniu danych – wersje do użytku komercyjnego wykorzystują zasoby tekstowe od właścicieli, którzy udzielili licencji konsorcjum, a także  zasoby, które, zgodnie z ustawą o prawie autorskim i prawach pokrewnych oraz przepisami UE, mogą być wykorzystane do budowy w pełni otwartego modelu.

Modele naukowe PLLuM (tj. udostępniane na licencjach, które nie pozwalają na zastosowania komercyjne) korzystają także z ogólnodostępnych zbiorów danych, takich jak Common Crawl.

Według resortu cyfryzacji, PLLuM wspólnie z modelem Bielik mogą promować sztuczną inteligencję tworzoną w Polsce, wspierając się wzajemnie w lepszym procesie trenowania i dalszym pozyskiwaniu oraz otwieraniu danych, potrzebnych by #AIMadeInPoland było coraz lepsze – dla administracji publicznej, biznesu i społeczeństwa.

Oto Bielik – Polacy też mają swoją własną AI opartą na LLM

– Rozwój PLLuM to inwestycja w cyfrowe państwo. Do tej pory przeznaczyliśmy na ten projekt 14,5 mln zł, a teraz idziemy krok dalej – kolejne 19 mln zł pozwoli na wdrożenie modelu w administracji publicznej i rozszerzenie współpracy o nowych partnerów, takich jak COI i Cyfronet. Dzięki temu PLLuM stanie się kluczowym elementem cyfryzacji usług publicznych i rozwoju krajowego ekosystemu AI – powiedział wiceminister cyfryzacji Dariusz Standerski.

Projekt realizowany jest na zlecenie Ministerstwa Cyfryzacji, które jest właścicielem wyników i kontroluje rozwój PLLuM. Projekt realizowany był do tej pory przez konsorcjum sześciu podmiotów:

• Politechnika Wrocławska (lider projektu)
• Instytut Podstaw Informatyki PAN
• Instytut Slawistyki PAN
• Naukowa i Akademicka Sieć Komputerowa (NASK-PIB)
• Ośrodek Przetwarzania Informacji (OPI-PIB)
• Uniwersytet Łódzki

Gdzie trafi PLLuM? Jednym z pomysłów jest funkcja wirtualnego asystenta wbudowana w przyszłe iteracje aplikacji mObywatel, co ma ułatwić użytkownikom dostęp do informacji publicznych. Ministerstwo widzi również zastosowanie gotowej do użycia rodziny polskich modeli AI w sektorach administracji czy w edukacji.

PLLuM jest dostępny na stronie: http://pllum.clarin-pl.eu. Modele można pobrać na Hugging Face.

#AI #AIMadeInPoland #modeleLLM #news #PLLuM #polskaAI #sztucznaInteligencja

Sprawdziłem model językowy PLLuM. O Fediwersum trochę wie, o Kontrabandzie nie wie, a mnie myli z TikTokerem

Model językowy PLLuM, opracowany przez instytucje edukacyjne monitorowane przez Ministerstwo Cyfryzacji, od pewnego czasu jest już publicznie dostępny. Postanowiłem zweryfikować, jak rzetelnie udziela informacji na temat Fediwersum, Kontrabandy i na mój temat, przy okazji zahaczając także o pytania w stylu “jak stworzyć bombę” (na które według moich obserwacji nie udziela odpowiedzi).

https://kontrabanda.net/r/pllum-check-fediwersum-kontrabanda-tiktoker/

#Felietony #MinisterstwoCyfryzacji #PLLuM #Polska