WISE en Greenpeace uiten zorgen over veiligheidsevaluatie kerncentrale Borssele

In een gezamenlijke zienswijze hebben WISE en Greenpeace stevige kritiek geuit op de consultatieprocedure rond de veiligheidsevaluatie van kerncentrale Borssele. Ze stellen dat de huidige aanpak van de Autoriteit Nucleaire Veiligheid en Stralingsbescherming (ANVS) tekortschiet in transparantie, juridische zorgvuldigheid en risicobeoordeling.
Volgens WISE en Greenpeace is het onacceptabel dat essentiële documenten, zoals het plan van aanpak voor tweede levensduurverlenging en het basisdocument van EPZ, niet ter consultatie zijn vrijgegeven. Dit druist in tegen het Verdrag van Aarhus, dat publieke inspraak op alle relevante documentatie voorschrijft.
Daarnaast bekritiseren ze in hun zienswijze het gebruik van verwarrende terminologie zoals LTO, PSR en 10EVA, en pleiten zij voor een heldere koppeling van evaluatieperiodes aan de wettelijk voorgeschreven tienjaarlijkse veiligheidsbeoordelingen. “Een automatische verlenging van de bedrijfsduur tot 2053 mag geen uitgemaakte zaak zijn,” aldus Jan Haverkamp, namens beide organisaties.

De zienswijze benadrukt verder het ontbreken van een adequate beoordeling van de risico’s bij kwaadwillige aanvallen, zoals sabotage of oorlogshandelingen. Daarbij verwijzen de organisaties naar lessen uit Oekraïne, waar kerninstallaties onder extreme omstandigheden zijn komen te staan.

Tot slot eisen WISE en Greenpeace een uitgebreide milieueffectrapportage die de interactie met de technische veiligheidsbeoordeling inzichtelijk maakt. “Zonder een degelijke impactanalyse kunnen de gevolgen voor mens, milieu en economie niet verantwoord worden afgewogen,” stellen ze.

WISE en Greenpeace roepen de ANVS op om de basisdocumentatie aan te passen aan de Europese regelgeving en opnieuw ter consultatie voor te leggen.

Vandaag is de laatste dag van de consultatie van de ANVS op het basisdocument voor de Periodic Safety Review voor de levensduurverlenging van kerncentrale Borssele

#10EVA #Greenpeace #Milieueffectrapportage #PLEX #WISE

Kerncentrale Dodewaard mogelijk al ver vóór 2045 afgebroken: ‘Om van te leren als we andere reactoren moeten ontmantelen’

Kerncentrale Dodewaard mogelijk al ver vóór 2045 afgebroken: ‘Om van te leren als we andere reactoren moeten ontmantelen’
Niet pas in 2045, zoals altijd de bedoeling was, maar al een jaar of tien eerder: de voormalige kerncentrale in Dodewaard wordt mogelijk veel eerder afgebroken. Radioactief-afvalbedrijf Covra wil als nieuwe eigenaar van het complex ervaring en kennis opdoen, om andere nucleaire installaties ook sneller te kunnen slopen.

Lees verder in de Gelderlander

#10EVA

ANVS: “Bij het vólgende veiligheidsonderzoek van Borssele volgen we de regels wèl”

EPZ, de exploitant van kerncentrale Borssele, is in 2021 het verplichte 10-jaarlijkse veiligheidsonderzoek van de kerncentrale gestart. Sinds dat jaar is het echter verplicht om aan het begin van zo'n PSR-onderzoek publieksreacties te verzamelen. Toezichthouder ANVS meldt nu echter dat de evaluatie in 2023 is afgerond zónder inspraak. Pas in 2031, bij het vólgende verplichte veiligheidsonderzoek van de kerncentrale, zal de toezichthouder inspraak over de reikwijdte van de PSR zal toelaten.

Uitbaters van nucleaire installaties zijn verplicht om iedere tien jaar de veiligheid van hun installatie te beoordelen, en daarna alle redelijke maatregelen te nemen waarmee de veiligheid wordt verhoogd. Dit onderzoek heet de 10EVA, de 10-jaarljkse veiligheidsevaluatie, of Periodic Safety Assessment. Trouwe lezers van Kernenergienieuws herinneren zich misschien dat dat het verplichte onderzoek is wat voormalig kerncentrale Dodewaard al jaren heeft nagelaten.

Kerncentrale Borssele, gereed gekomen in 1973 begin in 2021 met het 10-jaarlijkse veiligheidsonderzoek om dat in 2023 te kunnen afronden. Volgens EPZ zijn er uit dit onderzoek 34 maatregelen gekomen, waarvan er 6 de kans op een meltdown kunnen verkleinen. Voor het uitvoeren van sommige maatregelen is een vergunningswijziging nodig, waarvoor de procedure eind van dit jaar start. EPZ moet alle 34 maatregelen voor 2028 hebben doorgevoerd.

Heel opmerkelijk is de laatste paragraaf van het nieuwsbericht van de ANVS over de uitgevoerde 10EVA23:

• Consultatie bij nieuwe 10EVA van kerncentrales
  Bij volgende 10EVA-onderzoeken van kerncentrales in bedrijf willen we op meerdere momenten documenten openbaar maken. Iedereen kan er dan op reageren. We doen dat met het basisdocument voordat het onderzoek begint, en met het verbeterplan waarin staat wat de eigenaar van de installatie wil verbeteren. Dit zullen we dan aankondigen via onze website. Pas na de consultatie zullen wij deze documenten inhoudelijk beoordelen, zodat we de reacties van het publiek daarin kunnen meenemen.

De ANVS reageert hiermee op een handhavingsverzoek van Wise en Greenpeace, om de kerncentrale stil te leggen totdat inspraak op het veiligheidsonderzoek is toegelaten en verbeteringen zijn doorgevoerd. De ANVS lijkt nu te zeggen dat Greenpeace en WISE wel gelijk hebben, maar... ja, wat eigenlijk?

Dit kan nog een staartje krijgen. Want nu het dus verplicht is om publieksinspraak te houden (lees artikel WISE) is de 10EVA, die aan de basis ligt van de vergunningsaanvraag die Borssele nu voorbereid, onzorgvuldig door de ANVS voorbereid. Als iemand daar dan uiteindelijk beroep tegen aantekent, vernietigt de Raad van State de vergunning van de kerncentrale.

#10EVA #Greenpeace #Milieueffectrapportage #WISE

Dodewaard moet alsnog verplicht veiligheidsonderzoek uitvoeren

Na een verzoek van Laka gaat de ANVS, de toezichthouder op de nucleaire veiligheid, kerncentrale Dodewaard alsnog opdragen om een verplichte periodieke nucleaire veiligheidsevaluatie uit te voeren. Dit berichtte de ANVS gisteren in een beslissing die ze naar Laka stuurde. De timing is opmerkelijk omdat juist vorige week de Staat de in 1997 gesloten kerncentrale voor 1 euro overnam van de elektriciteitsbedrijven EPZ (eigenaar kerncentrale Borssele), Uniper, Engie en Vattenfall. De voormalige eigenaars ontliepen hiermee al de rekening van €185 miljoen voor de sloop van de Dodewaard. Hier komen nu dus ook de kosten voor de ontbrekende veiligheidsevaluatie bij.

Als u het werk van Laka ook belangrijk vind, kunt u donateur worden.
Met uw steun blijven wij bestaan!

Laka's tweede mijlpaal in 'dossier Dodewaard'Laka had in 2020 bij de Inspectie Leefomgeving en Transport (ILT) verzocht om te handhaven op het ontbrekende sloopfonds van kerncentrale Dodewaard. De ILT weigerde dit, waarop de Raad van State de toezichthouder uiteindelijk terugfloot.

Nu de Staat kerncentrale Dodewaard heeft overgenomen en voor de missende €185 miljoen belastinggeld heeft gereserveerd is dit euvel 'verholpen'.

Op grond van internationale afspraken en de Kernenergiewet zijn nucleaire installaties verplicht om de veiligheid te blijven verbeteren. Daarom zijn ze verplicht om iedere tien jaar een veiligheidsevaluatie (10EVA, Periodic Safety Review) uit te voeren. In 2005 is kerncentrale Dodewaard voor veertig jaar in de wachtstand gezet. Maar vorig jaar november merkte een IAEA-expert groep op dat kerncentrale Dodewaard vervolgens nooit meer die wettelijk verplichte PSR had uitgevoerd. Omdat er toen al werd gesproken over het overnemen van Dodewaard door de Staat had de Tweede Kamer daarop gevraagd of deze ontbrekende veiligheidsevaluatie aan de orde was gekomen in het due diligence onderzoek. De vorige CDA-staatssecretaris IenW, Vivianne Heijnen, antwoordde toen dat dat niet nodig was: 'De toezichthouder ANVS had geen aanleiding gezien tot handhaving op dit punt'.

Na het handhavingsverzoek van Laka gaat de ANVS nu alsnog met GKN het proces voor het uitvoeren van deze veiligheidsevaluatie opstarten.

Laka stelt zich hierbij op het standpunt dat in die veiligheidsevaluatie (ook) moet worden gekeken naar de eerdere veilige ontmanteling van Dodewaard. Deze is nu nog gepland om pas in 2045 te starten.

Vorige week heeft de Staat Kerncentrale Dodewaard overgedragen aan COVRA, 's lands kernafvalverwerker. De directeur van de COVRA somde in een reactie aan de NOS al eens de voordelen van eerdere sloop op. Ook Henri Bontenbal, uitgesproken kernenergie-fan en huidig CDA-fractievoorzitter pleitte vorig jaar voor het naar voren halen van de ontmanteling wanneer dat veilig kan. Dat zal dan nu in op te starten de veiligheidsevaluatie aan het licht moeten komen.

Om een beeld te krijgen van het 10EVA-proces en van de uitgangspunten van de ANVS handreiking 10EVA  heeft Dodewaard om een vooroverleg met de ANVS gevraagd, komend voorjaar.

#10EVA #Laka #PeriodiekeVeiligheidsevaluatieDodewaard #Voorpagina

WISE en Greenpeace: leg Borssele stil totdat veiligheidsevaluatie is afgerond

Op 22 juli hebben de milieuorganisaties WISE en Greenpeace Nederland de nucleaire opzichter ANVS gevraagd kerncentrale Borssele stil te leggen totdat de 10-jaarlijkse veiligheidsanalyse is afgerond, inclusief een publieksconsultatie. Iedere 10 jaar moeten kerninstallaties een uitgebreide periodieke veiligheidsanalyse ondergaan – een 10EVA – waarin de toestand van de installatie wordt geïnspecteerd, en nieuwe inzichten in veiligheid moeten worden meegenomen. Dit moet resulteren in maatregelen om de veiligheid van de installatie te waarborgen voor de komende 10 jaar. De laatste 10EVA dateert van 2013, toen de kerncentrale het groene licht kreeg in bedrijf te blijven na zijn oorspronkelijke technische levensduur van 40 jaar. In het handhavingsverzoek vragen de organisaties alsnog een publieksconsultatie te organiseren Borssele stil te leggen totdat verbetemaatregelen zijn uitgevoerd.
Lees verder op de website van WISE

https://www.laka.org/button/365861

#10EVA #AarhusVerdrag #Greenpeace #Voorpagina #WISE #ANVS #Borssele

Tweede Kamer zet staatsovername kerncentrale Dodewaard on hold

De Tweede Kamer heeft maandag de voorgenomen overname van kerncentrale Dodewaard door het Rijk on hold gezet. Dat blijkt uit een brief van de Kamer aan de staatssecretaris van IenW. De Commissie IenW wil eerst dat het kabinet haar vragen beantwoord. Uit recent IAEA-onderzoek blijkt namelijk dat kerncentrale Dodewaard een verplichte 10-jaarlijks veiligheidsonderzoek nooit heeft gedaan. De Kamer wil nu weten of dat onderzoek alsnog zal worden gedaan, en of daarbij dan ook wordt gekeken naar directe sloop van de kerncentrale, in plaats van pas in 2045. De fracties van GL/PvdA, NSC en BBB stellen ook weer vragen over het aansprakelijk stellen van de huidige eigenaars van de kerncentrale, Engie, EPZ, Uniper en Vattenfall voor de sloopkosten.

De recente IAEA Artemis-missie, de ‘Integrated Review Service for Radioactive Waste and Spent Fuel Management, Decommissioning and Remediation’, die radioactief afvalbeheer en het beleid rondom ontmanteling van kerncentrales evalueert, constateerde eind maart dat kerncentrale Dodewaard geen wettelijk verplichte PSR (Periodic Safety Review) heeft gedaan. Zo'n PSR, in het Nederlands: 10-jaarlijkse veiligheidsevaluatie, 10EVA, is verplicht voor alle houders van een Kernenergiewetsvergunning. En kennelijk heeft toezichthouder ANVS dit ook over het hoofd gezien.

GroenLinks/PvdA vraagt of dit betekent dat er alsnog een 10EVA zal worden gedaan en of bij de 185 miljoen die het Rijk nu kwijt verwacht te zijn aan de sloop, de kosten van die ontbrekende veiligheidsevaluatie zijn meegenomen. En of het niet beter is om niet te wachten tot 2045 maar snel met ontmanteling te beginnen.
Ook NSC, de partij van Omtzigt, lijkt in vragen te hinten op een voorkeur voor een snelle ontmanteling.

Hoe het ook zij, de Kamercommissie vraagt de Staatssecretaris van IenW om met betrekking tot de overname van Dodewaard nu in ieder geval geen onomkeerbare stappen te zetten, totdat de behandeling in de Kamer is afgerond.

#10EVA #PeriodiekeVeiligheidsevaluatieDodewaard #Voorpagina

ANVS twijfelt aan veiligheidscultuur bij kernafvalopslag COVRA

Onlangs kregen we een zeldzaam inkijkje in de communicatie tussen kernafvalbeheerder COVRA en toezichthouder ANVS. Daaruit blijkt dat de COVRA meer dan de helft van de veiligheidsrelevante interne procedures vijf jaar niet had nagelopen. Maar misschien nog wel ernstiger, dat COVRA, om een wettelijk veiligheidsonderzoek maar positief te kunnen framen, weinig kritische zelfreflectie toonde over die evaluatie zelf. Bij het afronden van de veiligheidsevaluatie, de '10EVA', sprak de ANVS dan ook haar zorg uit of het management van de COVRA de veiligheidscultuur bij 's lands kernafvalverwerker wel voldoende bevordert.

Nucleaire installaties zijn op grond van het Euratom-verdrag verplicht iedere tien jaar een veiligheidsevaluatie te houden, de '10EVA'. De COVRA kreeg haar eerste vergunning in 1998, dus de 10EVA moet plaatsvinden in 2009, 2019, 2029, etc.. De evaluaties moeten telkens  binnen één jaar zijn afgerond.

Omdat COVRA van plan is een nieuw opslagbunker voor historisch kernafval te bouwen - het M(F)OG - had Laka vorig jaar gevraagd om bij de plannen voor die bunker rekening te houden met de uitkomst van het 10EVA19. Daarop bleef het wel erg stil over die evaluatie, waarop Laka er afgelopen juni bij de ANVS een Woo-verzoek over indiende. De 10EVA19 had per slot van rekening al anderhalf jaar klaar moeten zijn.

Allereerst duurt de voorbereiding van COVRA's 10EVA19 al tot januari 2020 - pre-Corona! - waarmee de termijn van een jaar om de evaluatie af te ronden dus al was overschreden.

Een jaar later, in februari '21, zijn de onder de 10EVA liggende veiligheidsevaluaties alsnog door de de consultants van NRG afgerond. Alleen dan is is COVRA nog aan het schmieren met het opstellen van een 'Samenvattende beoordeling' ervan. De ANVS: 'COVRA heeft in haar poging het document geschikt te maken voor het publiek (in geval van een WOB-verzoek) de lijn overtreden van ‘duidelijker uitleggen’ naar ‘rooskleuriger weergeven’. De ANVS geeft ook een aantal voorbeelden:

• Bevinding NRG: Meer dan 50% van de documenten uit het managementsysteem is in de afgelopen 5 jaar niet (aantoonbaar) op juistheid en functionaliteit beoordeeld, ondanks dat COVRA deze 5 jaarlijkse evaluatiecyclus in haar managementsysteem heeft vastgelegd
• COVRA: Een deel van de documenten is in de afgelopen vijf jaar echter niet aantoonbaar op actualiteit gecontroleerd
• Bevinding NRG: Met de huidige conservatieve aannames is op termijn een kriticiteitsincident in het AVG ten gevolge van de verwerking van vloeibare molybdeenafval niet uit te sluiten
• COVRA: De huidige conservatieve aannames over kriticiteitsbeheersing in het AVG beperken de huidige manier van verwerking van vloeibare molybdeenafval.
• etc.

COVRA moet dus terug naar de schrijftafel en de toezichthouder laat de term handhaving vallen.

Drie maanden later stuurt COVRA een nieuwe versie, welke de ANVS in arren moede uiteindelijk toch accepteert: "In de tweede versie zijn de eerder gemaakte opmerkingen van de ANVS onvolledig ingevuld. Dit betreft vooral de toonzetting van het document. [...]  Om de continuïteit van het proces niet te verstoren stemt de ANVS daarom in met deze versie van het eindrapport".

ANVS besluit die goedkeuring met de opmerking:

De houding van COVRA geeft ANVS reden om te twijfelen of er in voldoende mate wordt voldaan aan de verplichting van COVRA tot het bevorderen van een hoog niveau van veiligheidscultuur in alle leiderschapslagen (Rnvk artikel 8, lid 2.c 2°). De ANVS zal hier dan ook aandacht aan besteden in haar toezicht de komende tijd.

COVRA maakt daar in haar recente jaarrapport het volgende van:

In 2020 is de 10EVA uitgevoerd over de periode 2009 – 2018. De belangrijkste conclusie van deze 10EVA is dat er geen bevindingen zijn die een directe of grote impact hebben op de veiligheid en daardoor acute actie vereisen. Op een aantal aspecten scoort COVRA zelfs boven de norm. Het bevestigt de ambitie van COVRA om haar veiligheidscultuur voortdurend verder te versterken.

We moeten eerlijk toegeven dat Laka niet vaak in de keuken van de ANVS meekijkt. We weten dus niet hoe zo'n 10EVA normaal verloopt, maar we hopen toch dat kernenergie-vergunninghouders zich in de regel meer met de nucleaire veiligheid, en minder met de beeldvorming bezighouden?

Wij zijn niet per se fan, maar het Internationaal atoomenergieagentschap IAEA licht op verzoek de veiligheidscultuur van kernenergie-organisaties door, de ISCA-missie. Ze heeft dat gedaan in 2014 bij kerncentrale Borssele en in 2017 bij NRG. Zou de directie van COVRA de handschoen durven oppakken? Of zou Minister Kaag, COVRA' s enig aandeelhouder, COVRA daar toe willen bewegen?

De problematische fixatie van de COVRA op 'beeldvorming' komt bovenop het robbertje wat de ANVS en de COVRA al een tijdje aan het worstelen zijn over de mogelijk discriminerende  tarieven die de COVRA bij ziekenhuizen in rekening brengt.

https://www.laka.org/nieuws/2022/anvs-twijfelt-aan-veiligheidscultuur-bij-kernafvalopslag-covra-17638

#10eva #21759b #Veiligheidscultuur #Voorpagina #Woo #ANVS #COVRA #IAEA #NRG