Mastodawn

Rolf Schuttenhelm Feb 6, 2023

Ik denk dat de grote kentering in het ecologisch bewustzijn momenteel zit in 'interspecifieke biodiversiteit' - de genenrijkdom binnen soorten. Die gaat nog sneller achteruit dan soorten, en Nederlands bomen & bos zijn daar weer een extreem voorbeeld van.

Maar er is een heel serieus plan om dat te keren, door weer autochtoon plantgoed uit te zetten. Daar is haast bij, want we planten nu nog massaal de verkeerde bomen en dreigen met 'bossenstrategie' een misser te maken:

https://www.nu.nl/klimaat/6249784/deze-winter-opnieuw-ruim-een-miljoen-verkeerde-bomen-geplant-in-nederland.html

Deze winter opnieuw ruim een miljoen ‘verkeerde' bomen geplant in Nederland

In Nederland is nog maar 3 procent van de bomen 'wild'. Staatsbosbeheer is daarom hard aan de slag met een kweekprogramma om meer wild bos te creëren. Toch is ruim de helft van de bomen die deze winter in Nederland de grond ingaat niet afkomstig uit wilde populaties. NU.nl zocht uit hoe dat komt.

Rolf Schuttenhelm Feb 1, 2023

We kijken vanuit de rampen van het verleden naar de dreiging van zeespiegelstijging in de toekomst. Maar misschien is dat wel de verkeerde bril.

Ook als de dijken nooit meer doorbreken en mogelijk duizenden Nederlanders verdrinken, bestaat er een grens aan wat we aankunnen:

https://www.nu.nl/klimaat/6249081/zeespiegeldreiging-is-niet-het-breken-van-de-dijken-maar-de-hele-kust.html

Zeespiegeldreiging is niet het breken van de dijken, maar de hele kust

Zeventig jaar geleden verdronken bijna 2.000 mensen in Zeeland, Zuid-Holland en het westen van Noord-Brabant. Die ramp vormt nog steeds het oeroude schrikbeeld van de zee. Maar de zeespiegeldreiging voor de toekomst is deels een heel andere. Die gaat meer over de ontoereikendheid van dijken, dan over dijkdoorbraken. “Ook zonder dodelijke watersnood, kan het zijn dat we de boel moeten opgeven.”

Show thread

Rolf Schuttenhelm Jan 17, 2023

@EllenB Gaaf Ellen!
Plus: ze produceren dus een soort manna he. Bij sommige soorten komen daar niet alleen mieren op af, maar ook zwermen vliegende insecten - bijv de geweldige dromedarisluis (wilgensoort).

Rolf Schuttenhelm Jan 17, 2023

Het mag een klein wonder heten: toen Jochem Kühnen vorige week een 6 mm-kleine herfststrooiselspin spotte, was dat de 2000ste soort die op eigen kracht zijn tuin bereikt had - en er een leefgebied vond.

Een wonder ook omdat die kleine hoektuin in een woonwijk in Beek slechts 130 vierkante meter groot is!

Voor wie geïnteresseerd is in ecologisch tuinieren en 'insecten helpen' hier de belangrijkste do's (en een paar don'ts) van dé ervaringsdeskundige van Nederland:

https://www.nu.nl/klimaat/6247091/stengels-en-wilde-planten-zo-ziet-een-echt-insectvriendelijke-tuin-eruit.html

Stengels en wilde planten: zo ziet een écht insectvriendelijke tuin eruit

Insecten gaan hard achteruit en na een veel te zachte jaarwisseling dreigt een extra slecht jaar. Op zoek naar praktische oplossingen komen we uit bij een kleine tuin in Beek, bij Nijmegen. De eigenaars hebben die maximaal ingericht op natuurlijk leven, dat er massaal op afkomt.

Rolf Schuttenhelm Jan 16, 2023

Oh wat was het droog! Oh wat is het nat!

Toch hebben de hoogste zandgronden nog 20 liter water per vierkante meter nodig, om het grondwater aan te vullen. En die 20 liter moet dan niet meteen wegstromen.

De oplossing is 100 jaar oud: heggen, houtwallen en herstel van oorspronkelijke, meanderende beken ipv gekanaliseerde watersnelwegen.

Naast een structurele oplossing voor droogte helpt dat tegen ernstige verzuring door stikstofvervuiling:

https://www.nu.nl/klimaat/6246909/het-regent-maar-lang-niet-genoeg-het-stroomt-direct-naar-zee.html

Het regent, maar lang niet genoeg: 'Het stroomt direct naar zee'

We denken vaak pas in de zomer aan droogte, als de regen soms weken uitblijft, zoals afgelopen jaar. De oplossing voor die toenemende zomerdroogten ligt in de winter, wanneer er meer dan genoeg regen valt. Dat moeten we beter vasthouden. Maar de praktijk is een stuk lastiger.

Rolf Schuttenhelm Jan 10, 2023

Satellietdata bevestigen anekdotes van terugkerende wintersporters over groene pistes: de sneeuwbedekking in de Alpen is ~67% onder het gemiddelde van de afgelopen 10 jaar.

De gevolgen voor de Rijn? Nu een hogere afvoer, en mn in de lente lagere afvoeren.

Dat brengt het laagterecord van 2022 terug in herinnering. Maar als wij ons willen beschermen tegen opnieuw een gortdroge zomer, moeten we ons vooral druk maken over neerslag in eigen land - en die nú beter vasthouden:
https://www.nu.nl/klimaat/6246285/twee-derde-minder-sneeuw-in-de-alpen-valt-de-rijn-straks-droog.html

Twee derde minder sneeuw in de Alpen: valt de Rijn straks droog?

In de Alpen zijn de pistes groen. Waar ze toch wit zijn, is de sneeuw aangevoerd door helikopters, hoog uit de bergen. Wintersporters ervaren zo heel direct wat klimaatverandering veroorzaakt. Maar de gevolgen van dit sneeuwtekort kunnen ook op een andere manier Nederland bereiken: via de Rijn.

Rolf Schuttenhelm Jan 9, 2023

Drie herfstmaanden op rij waren warmer dan normaal. De jaarwisseling brak alle dag- en maandrecords en nu al weten we dat ook januari boven het gemiddelde van de afgelopen 30 jaar zal uitkomen.

Dan waren er nog de eerste twee weken van december. Die waren zowaar koud - en dat was voor veel soorten precies de jaarlijkse resetknop, waardoor ze denken dat de winter nu voorbij is.

Het grootste risico is nu dan ook dat de vorst ergens in februari of maart nog terugkeert...

https://www.nu.nl/klimaat/6245944/na-lenteweer-is-het-voor-fruittelers-en-natuur-te-hopen-dat-vorst-uitblijft.html

Na lenteweer is het voor fruittelers en natuur te hopen dat vorst uitblijft

Het bleef lang warm in de herfst en na de zachtste jaarwisseling ooit lijkt het in januari al lente. Het brengt de natuur in de war: hazelaars, elzen en narcissen staan al in bloei, en kikkers en salamanders ontwaken vroeg uit hun winterslaap. Met nog anderhalve maand winter te gaan is het nu vooral hopen dat de temperatuur een stap terugdoet, zonder dat vorst nog terugkeert.

Rolf Schuttenhelm Jan 2, 2023

Goed nieuws: de meest extreme energieprijzen van de zomer van 2022 gaan we in 2023 "hoogstwaarschijnlijk" niet meer terug zien. Maar daarmee is de energiecrisis allerminst voorbij. De echte hoop zit in de snelle groei van duurzame energie. We plukken er elk jaar meer vruchten van - maar je zou graag nú beschikken over de situatie van over 10 jaar. En dat hadden we 10 jaar eerder moeten bedenken.

https://www.nu.nl/klimaat/6245420/energiecrisis-is-niet-voorbij-maar-torenhoge-prijzen-van-2022-keren-niet-terug.html

Energiecrisis duurt voort, maar torenhoge prijzen van 2022 zijn verleden tijd

Met windparken, zonnepanelen en een grotere toestroom van vloeibaar aardgas komen de oplossingen voor de energiecrisis langzaam in zicht. Toch is het te vroeg om te juichen: gas en stroom blijven nog het hele jaar duur en de prijs aan de pomp kan opveren als de Chinese corona-uitbraak achter de rug is.

Rolf Schuttenhelm Dec 28, 2022

Kees van der Leun Dec 27, 2022

Energy crisis, winter 2022, Utrecht, the Netherlands: all patio heaters on outside, guests inside. Government spending tens of billions on energy subsidies, but who cares?

Rolf Schuttenhelm Dec 27, 2022

December begon met vorst en schaatsen, maar eindigt met lentetemperaturen - net als een jaar geleden, toen een nationaal warmterecord werd gevestigd. Met temperaturen tot 15 of 16 graden in Limburg zal het erom spannen of dat record gelijk weer gebroken wordt.

Dat is vanzelfsprekend goed nieuws voor de nationale energierekening. Maar hou die thermostaat laag - de winter is niet voorbij - en hoe meer gas er tot en met de lente in de opslagen blijft, hoe beter!

https://www.nu.nl/klimaat/6244350/zeer-zachte-jaarwisseling-op-komst-een-jaar-oud-warmterecord-in-zicht.html

Zeer zachte jaarwisseling op komst: één jaar oud warmterecord in zicht

December begon koud, maar eindigt met lenteachtige temperaturen. Dat lijkt goed nieuws voor iedereen die de jaarwisseling buiten wil vieren. Maar hoe zit het met vuurpijlen, vuurwerkdampen, de nieuwjaarsduik en de energierekening?