Iberisch aardewerk

Iberisch aardewerk (Prehistorisch Museum, Valencia)

In januari waren mijn vriendin en ik op vakantie in Spanje, meer precies in het gebied dat in de Oudheid bekendstond als Iberië: zeg maar de kustregio ten zuiden van de monding van de Ebro tot voorbij Cartagena. Later is de naam Iberië van toepassing verklaard op het hele gebied bezuiden de Pyreneeën, maar dat was dus oorspronkelijk niet zo. In de Spaanse musea die ik bezocht, viel me op dat de decoraties van het Iberische aardewerk echt anders waren dan die van andere regio’s, en dat het ook een aparte crèmekleur had.

Een voorbeeld is de bovenstaande diepe kom, een zogeheten lebes, die is opgegraven op een plek die in het Spaans bekendstaat als Tosal de San Miquel, en die in de Oudheid Edeta heette. Het was de voornaamste stad van de Iberische groep die bekendstond als de Edetaniërs. Deze diepe kom moet dateren uit de tijd tussen pakweg 300 en 76 v.Chr., het jaar waarin de stad werd verwoest. In het Prehistorisch Museum in Valencia zijn heel veel van dit soort stukken te zien, versierd met afbeeldingen van dieren, planten en mensen.

Het is wat moeilijk te herkennen, maar bovenaan is links een groot schip te zien met drie opvarenden. De meest rechtse heft een wat vreemd gevormd schild op naar een mannetje dat rechtsboven zit en een soortgelijk schild opheft naar het mannetje links. Of ook hij op een schip zit, met twee opvarenden, is niet uit te maken, maar het is heel plausibel omdat het onderregister grotendeels bestaat uit vissen.

Helemaal rechts (en helaas niet zichtbaar op de foto) zijn nog een paard, wat bloembladeren en meer vissen te zien. Als we de kom ook verder naar links konden bekijken, zouden we een speerwerper zien die het grote schip bestookt. Ook hij draagt een schild.

Tot slot: onder het schip met de drie opvarenden staan (links van de op een X lijkende vissenstaart) wat letters: kutur oisor. Het is Iberisch en we kunnen het lezen, maar we weten niet wat het betekent. “Schip van Oisor” is een voor de hand liggende optie.

Wat deze afbeelding moet voorstellen? We hebben geen idee. De Spaanse archeologen noemen deze diepe kom simpelweg de Vaso de la Batalla Naval, de “vaas van de zeeslag”. Daarmee zullen we het moeten doen: meer valt er over dit museumstuk niet te weten.

[Dit was het 524e blogje in de reeks museumstukken.]

#aardewerk #Edeta #Edetaniërs #TosalDeSanMiquel #Valencia