RECHERCHE 📜 | Un fragment de papyrus vieux de deux mille ans vient de livrer trente vers inédits du philosophe grec Empédocle, inconnus jusqu’à ce jour. La découverte a été faite par Nathan Carlig, chercheur à l’Université de Liège, dans les réserves de l’Institut français d’archéologie orientale du Caire.
#LeSaviezVous : Sorbonne Université a une collection de papyrus ! C'est d'ailleurs la repro faite par un bénévole de Wikimédia qui totalise le plus de vues sur Wikipédia (bien que la photo prise lors d'une expo à Bordeaux soit pas de bonne qualité) https://www.sorbonne-universite.fr/dossiers/patrimoines/la-decouverte-de-linstitut-de-papyrologie
#Wikipedia #WikimediaCommons #Papyrus #Papyrologie #SorbonneUniversite
📰 Discover the Cologne Papyrus Collection
The Cologne Institute for Ancient Studies houses over 20,000 papyrus fragments from ancient Egypt.
In the new university magazine, Charikleia Armoni, curator of the Cologne Papyrus Collection, presents some particularly interesting pieces ▶️ https://uni.koeln/E8JPW
#uniköln #unicologne #papyrologie #altertumskunde #ägypten #manikodex #mumienmaske #kölnerpapyrussammlung
📰Zettelwirtschaft mit System
Das Kölner Institut für Altertumskunde beherbergt über 20.000 Papyrus-Fragmente aus dem antiken Ägypten.
Im neuen Unimagazin zeigt Charikleia Armoni, Kustodin der Kölner Papyrussamlung, besonders interessante Stücke.
Mehr dazu▶️ https://uni.koeln/FQF6
#uniköln #unicologne #papyrologie #altertumskunde #ägypten #manikodex #mumienmaske #kölnerpapyrussammlung
Sapfo: de retractie die je wist dat zou komen
Sappho (Capitolijnse Musea, Rome)Uitgeverij Brill heeft een retractie (een officiële terugtrekking van een wetenschappelijke publicatie) gedaan van een door Dirk Obbink geschreven hoofdstuk in een boek over Sapfo, namelijk Bierl & Lardinois, The Newest Sappho (2016).
Ik heb op deze plaats al eens aangegeven waarom retractie onvermijdelijk was. De eigenlijke vraag is waarom we er zo lang op hebben moeten wachten. De tekst van de retractie suggereert dat “in the years following the first publication of this book, serious doubts have been raised about the provenance”. Dit is misleidend. Die twijfels waren er meteen na de ontdekking begin 2014. In onze eigen Nederlandse Volkskrant maakte Lardinois, dus een van de editors van het nu ingetrokken hoofdstuk, duidelijk geen geloof te hechten aan Obbinks eerdere claim dat de provenance was gedocumenteerd. Dat de twijfel pas na publicatie van het boek zou zijn opgekomen, is simpelweg onwaar.
De retractie is op nog een ander punt teleurstellend. Zoals ik al eerder aangaf gaat het om twee teksten, waarvan de ene, ooit aanwezig in de Green-collectie, inmiddels terug is naar Egypte. De andere is vermoedelijk in Engeland, en daarop staan de gedichten. De andere tekst
remains problematic … not only because its provenance is tainted, but also because the papyrus … is inaccessible. We sincerely hope that it will also be made available to the academic community soon and its acquisition circumstances will be fully explained. So far we have not seen any evidence to suggest that either P.GC inv. 105 or P.Sapph.Obbink is not authentic.
Tja. Als een papyrus inaccessible is, kun je geen aanwijzingen vinden dat de tekst niet authentiek is. Deze alinea lijkt op de rookgordijnen die we zagen bij de publicatie van het (valse) Evangelie van de Vrouw van Jezus: het feit dat je helemaal geen uitspraken kunt doen, benutten om te zeggen dat niets duidt op vervalsing, om zo de indruk te wekken dat er eigenlijk niet zo heel veel aan de hand is.
Misschien zijn de Sapfo-fragmenten inderdaad echt. Ook ik wil dat hopen. Maar juist het ontbreken van informatie is suggestief. De onbekende eigenaar durft het materiaal nu al jaren niet te onderwerpen aan het laboratoriumonderzoek waarmee zou kunnen worden vastgesteld dat het in elk geval geen slechte vervalsing is. Ik vrees dat we het nooit zullen weten.
#AndréLardinois #Brill #bronnenuitgave #datafraude #DirkObbink #papyrologie #Sapfo
Tweeënzeventig uur Spanje (2)
De IE-Universiteit te SegoviaIn mijn vorige blogje vertelde ik dat ik was aangekomen op het Hay Festival in Segovia, waar ik zou worden geïnterviewd over de bestrijding van misinformatie. Het gesprek zou plaatsvinden in een zaal in de IE Universiteit en worden ingeleid door de Nederlandse ambassadeur in Spanje. Na een kop koffie bij een prachtig uitzicht over het dal van de rivier de Eresma, gingen we naar de zaal waar het vraaggesprek zou zijn. Ik vertel hieronder weinig dat de vaste lezers van deze blog niet al kennen, maar als u daarnaast mijn steenkolen-Engels eens wil beluisteren en er abonnementsgeld voor over hebt, dan kunt u het via deze pagina vinden.
Desinformatie
De ambassadeur leidde het in en daarna passeerden diverse onderwerpen de revue. Zo gingen we in op het ontstaan van slechte informatie doordat academici niet voldoende weten van het werk van hun collega’s, wat ik illustreerde aan de onbezonnenheid waarmee de Sapfo-fragmenten zijn gepubliceerd, becommentarieerd en geretraheerd. Er zijn volop mensen die onwetenschappelijk geblunder herkennen, en dat is een voorname oorzaak van wetenschapsscepsis. Minder vaak, maar opvallender, komt desinformatie voort uit politieke of religieuze agenda’s.
De efficiëntste manier om desinformatie te bestrijden is verhinderen dat ze überhaupt aandacht krijgt. Tegen kwaadwillendheid is natuurlijk geen kruid gewassen, maar je kunt er wel voor zorgen dat mensen zich niet laten meeslepen, en daarbij is cruciaal dat ze al weten (of in een vroeg stadium kunnen ontdekken) wat wetenschappers weten en waarom. Als je bijvoorbeeld pas gaat uitleggen waarom vaccinaties werken nadat mensen hebben besloten dat ze gevaarlijk zijn, is het te laat om sceptici nog te overtuigen. Sterker nog, ze gaan dan ook de wetenschappelijke methode wantrouwen: het beruchte backfire-effect.
Proactief informeren
Kortom, je moet misinformatie en desinformatie vóór zijn en gelukkig zijn sommige zaken voorspelbaar, zoals de claims over Jezus vlak voor Kerstmis. Een ander mechanisme dat in het vraaggesprek aan de orde kwam is dat bad information drives out good: terwijl dankzij digitaliseringsprojecten verouderde inzichten voor iedereen bereikbaar zijn, verbergen de universiteiten hun inzichten achter betaalmuren. Als voorbeeld noemde ik het Jezusmythicisme; Jan-Willem lichtte voor het publiek nog even toe dat dit ging over de historische Jezus, een nuance die in Nederland vanzelf spreekt, maar waarvan ik niet had bedacht dat die bij een breder publiek weleens minder bekend kon zijn. En een laatste mechanisme: de journalistieke onderschatting van het publiek. Wetenschapsjournalisten geven perfect informatie over pakweg de zwaartekrachttheorie van Verlinde, maar lopen met een boog om de hermeneutische implicaties van de DNA-revolutie, terwijl dat echt geen ingewikkelder thema is. Doordat journalisten liever over oudheidkundige trivia schrijven, laten ze het vak triviaal lijken.
Journalistieke luiheid was, als ik me goed herinner, een van de take-aways waarmee we afrondden. Het belang van kennis van andere vakterreinen en de urgentie te komen tot open access kwamen in de eindsamenvatting eveneens aan de orde, en die onderwerpen keerden terug in de vragen uit het publiek, die na afloop weer naadloos overgingen in het gesprek in de wandelgangen. Ik sprak er onder andere een Ierse economisch historicus die ik kon wijzen op het werk van mijn oud-docent Bert van der Spek.
Niet veel archeologen zullen college hebben in een zaal met een twaalfde-eeuwse fresco. (Een fresco met hetzelfde model is te zien in het Metropolitan Museum in New York.)Een middag in Segovia
De ambassadeur trakteerde ons op koffie op de Plaza Mayor en daarna lunchten we in de tuin van het stadspaleis van de markies. Aan tafel belandde ik tegenover Giles Tremlett, zodat ik vervloekte dat ik Ghosts of Spain niet had kunnen lezen. Anderen werden aan me voorgesteld met typeringen als “hij heeft samengewerkt met David Bowie” of “directeur van het belangrijkste literaire festival in Noorwegen”, maar ondanks dit tot nederigheid stemmende gezelschap heb ik fijne herinneringen aan de lunch.
Iets later was er nog een journalist die schreef over het Hay Festival en mij wilde interviewen – en daarmee zaten mijn verplichtingen er eigenlijk op. Vlakbij het postkantoor, waar ik mijn ansichtkaarten wegbracht, ontmoette ik een paar mensen die ik tijdens het vraaggesprek in de zaal had zien zitten, en samen wandelden we door naar de kathedraal, die me weinig deed, en dronken we nog een glaasje op het plein.
De kathedraal van Segovia’s Avonds zijn we uit eten geweest. Op het plein bij het aquaduct, waar we zouden dineren, werd gedemonstreerd tegen femicide en een van de ambassademedewerkers zou me later die avond uitleggen dat men daartegen in Spanje zeer expliciet stelling betrekt. De ambassademensen waarschuwden me ook dat we in het restaurant biggetjes te eten zouden krijgen, en dat eerdere bezoekers daar wat moeite mee hadden gehad. Ineens begreep ik waarom me die dag al drie of vier keer was gevraagd of ik misschien vegetariër was.
Het bleek nogal rumoerig in het restaurant, en naast ons Nederlandse hoekje schoven wat Engelstaligen aan, waaronder iemand met belangstelling voor Xenofon. Het was echter gezellig, het afscheid was laat en het was pas half een eer ik op bed lag.
[wordt morgenochtend vervolgd]
#backfireEffect #badInformationDrivesOutGood #GilesTremlett #HayFestival #JanWillemBok #openAccess #papyrologie #Sapfo #Segovia #Spanje #vanitasVanitatum #wetenschapsscepsis #Xenofon
Aujourd'hui, j'entame deux chantiers :
- la rédaction de ma prochaine communication au Congrès de #papyrologie de Cologne ;
- l'utilisation du langage #Markdown pour y parvenir.
Je ne suis pas sûr que ce soit une bonne idée, car je risque de perdre ma concentration sur mon sujet si la découverte du nouveau langage informatique me perturbe, mais c'est un langage qui est supposé m'aider à bien structurer mon texte et, donc, à rester concentré sur le fond. C'est quitte ou double. Souhaitez-moi bonne chance.
Université de Liège
Universität Münster
Pierre-Yves Beaudouin
Universität zu Köln
Geeks anciens
Jona Lendering
Laurent 🦄