Gymnosofisten
Boeddha als naakte wijze (Gogdara)Voor ik vandaag begin, eerst even een petitie: Cardiff, oude geschiedenis deze maand. De sloop van de oudheidkundige instituten gaat gewoon verder.
***
Hebt u getekend? Dan gaan we nu beginnen.
Gymnosofisten
Een gymnosofist is, letterlijk, een naakte wijze of een wijze naaktloper. Het Griekse woord duikt voor het eerst op in beschrijvingen van de Indische campagne van Alexander de Grote in 327-325 v.Chr. Volgens een door Ploutarchos overgeleverde anekdote ondervraagt hij tien gymnosofisten die allemaal slimme antwoorden geven.noot Ploutarchos, Leven van Alexander 64. Het verhaal, dat wat folkloristisch aandoet, is ook bekend van een papyrus in Bern, die dateert uit de eerste eeuw v.Chr.
Het woord gymnosofist was ongebruikelijk. De andere Alexanderhistorici noemen de Indische wijze doorgaans “brahmanen”. Het is echter waarschijnlijk dat Alexanders tijdgenoten begrepen dat er in India verschillende soorten wijzen waren. Alexanders admiraal Nearchos, de auteur van een reisverslag, was zich er bijvoorbeeld van bewust dat de door hem beschreven Kalanos geen brahmaan was.
Saddhu’s, brahmanen en boeddhisten
Misschien moeten we de tien gymnosofisten wel typeren als saddhu’s. Het verschil is dat de brahmanen behoorden tot de hoofdstroom van de Indische religie en behoorden tot de invloedrijke priesterkaste. Saddhu’s daarentegen woonden buiten de grote politieke centra en hadden bezwaar tegen de brahmaanse orthodoxie. Sommige van hun ideeën zouden worden geïntegreerd in het uit het brahmanisme ontstane hindoeïsme, andere bleken onacceptabel maar vonden hun weg naar het jaïnisme en het boeddhisme, die uitkristalliseerden tijdens het bewind van de Maurya-dynastie.
Deze theologische verwikkelingen waren onbekend bij de Macedonische en Griekse bezoekers. Daarom konden in het Grieks “brahmanen” en “gymnosofisten” synoniem worden. Men meende ook dat Griekse filosofen als Pythagoras India hadden bezocht en bij de gymnosofisten hadden gestudeerd. Net als de pythagoreeërs waren het immers vrome mannen die geloofden in reïncarnatie en zich onthielden van vlees en wijn.
Egypte
In de eerste helft van de derde eeuw van onze jaartelling gebruikte de Griekse auteur Filostratos, de auteur van het Leven van Apollonios van Tyana, de uitdrukking voor een groep asceten die leefde in Nubië (dus in Zuid-Egypte en Noord-Soedan). Hij presenteert deze gymnosofisten als minder wijs dan de brahmanen van India. Dat is overigens alleen maar Filostratos’ vergelijking – ik mag dan weleens beweren dat migratie in de Oudheid grootschaliger was dan we wel denken, maar ik zou niet willen zeggen dat er een Indisch klooster was in Nubië.
Hoewel Filostratos beweert deze informatie te hebben gevonden in een reisverslag van een leerling van Apollonios, is het wat curieus dat deze ascetische gemeenschap nergens anders wordt vermeld. We hebben immers duizenden papyri uit Egypte. We zouden er graag meer over weten, want zo’n gemeenschap in de Egyptische woestijn zou best eens een inspiratiebron kunnen zijn geweest voor de christelijke woestijnvaders.
#AlexanderDeGrote #ApolloniosVanTyana #ascese #boeddhisme #brahmanisme #Filostratos #Gymnosofisten #hindoeïsme #jaïnisme #Kalanos #kaste #Maurya #MauryaRijk #Nearchos #petitie #Pythagoras #pythagorisme #saddhu #woestijnvaders
Theoloog Harmen Jansen over één van de grootste sociale hervormers Mahatma Gandhi (2 oktober 1869, Porbandar, India – 30 januari 1948, New Delhi, India) is dit jaar 75 jaar geleden vermoord. Theoloog Harmen Jansen legt in dit artikel uit waarom zijn gedachtenis ook vandaag van betekenis is. Een wonderlijk mens, deze kleine magere man. Levenslang … Lees meer
Theoloog Harmen Jansen over één van de grootste sociale hervormers Mahatma Gandhi (2 oktober 1869, Porbandar, India – 30 januari 1948, New Delhi, India) is dit jaar 75 jaar geleden vermoord. Theoloog Harmen Jansen legt in dit artikel uit waarom zijn gedachtenis ook vandaag van betekenis is. Een wonderlijk mens, deze kleine magere man. Levenslang … Lees meer
Theoloog Harmen Jansen over één van de grootste sociale hervormers Mahatma Gandhi (2 oktober 1869, Porbandar, India – 30 januari 1948, New Delhi, India) is dit jaar 75 jaar geleden vermoord. Theoloog Harmen Jansen legt in dit artikel uit waarom zijn gedachtenis ook vandaag van betekenis is. Een wonderlijk mens, deze kleine magere man. Levenslang … Lees meer
Theoloog Harmen Jansen over één van de grootste sociale hervormers Mahatma Gandhi (2 oktober 1869, Porbandar, India – 30 januari 1948, New Delhi, India) is dit jaar 75 jaar geleden vermoord. Theoloog Harmen Jansen legt in dit artikel uit waarom zijn gedachtenis ook vandaag van betekenis is. Een wonderlijk mens, deze kleine magere man. Levenslang … Lees meer
Theoloog Harmen Jansen over één van de grootste sociale hervormers Mahatma Gandhi (2 oktober 1869, Porbandar, India – 30 januari 1948, New Delhi, India) is dit jaar 75 jaar geleden vermoord. Theoloog Harmen Jansen legt in dit artikel uit waarom zijn gedachtenis ook vandaag van betekenis is. Een wonderlijk mens, deze kleine magere man. Levenslang … Lees meer
Theoloog Harmen Jansen over één van de grootste sociale hervormers Mahatma Gandhi (2 oktober 1869, Porbandar, India – 30 januari 1948, New Delhi, India) is dit jaar 75 jaar geleden vermoord. Theoloog Harmen Jansen legt in dit artikel uit waarom zijn gedachtenis ook vandaag van betekenis is. Een wonderlijk mens, deze kleine magere man. Levenslang … Lees meer
Theoloog Harmen Jansen over één van de grootste sociale hervormers Mahatma Gandhi (2 oktober 1869, Porbandar, India – 30 januari 1948, New Delhi, India) is dit jaar 75 jaar geleden vermoord. Theoloog Harmen Jansen legt in dit artikel uit waarom zijn gedachtenis ook vandaag van betekenis is. Een wonderlijk mens, deze kleine magere man. Levenslang … Lees meer
Theoloog Harmen Jansen over één van de grootste sociale hervormers Mahatma Gandhi (2 oktober 1869, Porbandar, India – 30 januari 1948, New Delhi, India) is dit jaar 75 jaar geleden vermoord. Theoloog Harmen Jansen legt in dit artikel uit waarom zijn gedachtenis ook vandaag van betekenis is. Een wonderlijk mens, deze kleine magere man. Levenslang … Lees meer
Nathanji
Jona Lendering
Nieuw Wij
Nieuw Wij