Opernhaus Zürich: „Cardillac“ – Premierenbericht –
Marco Stücklin
100 Jahre nach der Uraufführung 1926 in der Semperoper Dresden, konnte man im Opernhaus Zürich eine überzeugende Neuinszenierung dieses Werks erleben. (Rezension der Premiere vom 15. Februar 2026) […]
https://opernmagazin.de/opernhaus-zuerich-cardillac-premierenbericht/
E. Power Biggs, an experimental program on the Challis pedal harpsichord [1968]
1 print : color ; sheet 59 x 46 cm (poster format) | Poster shows an advertisement for a concert given by E. Power Biggs; design on poster resembles harpsichord keys.
#EPowerBiggs #Challis #MITStudents-$ #EPowerBiggs #CesarFranck #PaulHindemith #AntonioSoler #(edwardpower) #american #posters #biggs #epower #photopgraphy #LibraryOfCongress
Ons Erfdeel over #Reinbertbio: ‘Hommage aan De Leeuw’
Op 14 maart was het precies één jaar geleden dat mijn biografie Reinbert de Leeuw, mens of melodie verscheen bij Leporello Uitgevers. De feestvreugde werd verhoogd doordat juist op die dag een mooie recensie verscheen in het Vlaams-Nederlandse culturele tijdschrift Ons Erfdeel, onder de titel ‘Hedendaags hoofd, romantisch hart’. Auteur Cas Smithuijsen benadrukt het belang van De Leeuw voor het Nederlandse muziekleven en noemt het door mij geschreven portret ‘integer en – belangrijker misschien nog – goed gelijkend’. Het is volgens hem een ‘hommage aan De Leeuw’.
Smithuijsen meent dat ik mijn onderwerp het dichtst benader in de passages over de actrice Barbara Sukowa en concludeert: ‘Reinbert de Leeuw is met heel zijn hoofd betrokken bij de muziek van nu. Maar uit zijn hart is de romantiek nooit verdwenen.’ Smithuijsen liet zich hierbij duidelijk inspireren door een (overigens niet door hem geciteerde) uitspraak van Sukowa in mijn biografie: ‘Reinbert is een echte romanticus en juist daarom kan hij moderne muziek zo goed dirigeren. Die kan wel een dosis emotionaliteit gebruiken. Reinberts hartstocht klinkt door in zijn uitvoeringen.’
Op deze zonnige verjaardag trof ik mijn uitgever Dolf Weverink bij boekhandel Athenaeum, waar precies een jaar geleden de zegetocht van mijn Reinbertbio begon.
One year after: Thea Derks + Dolf Weverink met #Reinbertbio bij Athenaeum Boekhandel Amsterdam 13-3-2015
Ter felicitatie kocht Dolf voor mij een exemplaar van Ons Erfdeel bij het perscentrum van Athenaeum. Het leuke was, dat het al net zo zonnig was als vorig jaar, toen we het boek per auto en per fiets bij de boekhandels in Amsterdam en Noord-Holland langs brachten, omdat de officiële distributie vanwege de perikelen rond de verschijning, pas na het weekend op gang kon komen. Een tweede toeval wilde, dat ik de avond ervoor de inleiding verzorgde bij een door Reinbert de Leeuw gedirigeerd concert met koormuziek van Janácek. Ik schreef er een recensie over.
Maandag 16 maart sprak ik voor Cultuurpers met Willem Jeths, Componist des Vaderlands, over zijn nieuwe compositie Conductus, die hij schreef in opdracht vanhet Rotterdams Philharmonisch Orkest t.g.v. de herdenking van het bombardement op Rotterdam in 1940.
Thea Derks + Willem Jeths, 16-3-2015
Twee dagen later sprak ik met de altvioliste Tabea Zimmermann over Paul Hindemith, wiens altvioolconcert Der Schwanendreher zij op 20 maart zou uitvoeren met het Radio Filharmonisch Orkest in de AVROTROS serie DeVrijdag van Vredenburg.
Tabea Zimmermann + Thea Derks MCO Hilversum 18-3-2015
Maandag 23 maart nam ik de zevende aflevering op van mijn programma Panorama de Leeuw op de Concertzender, met onder andere muziek van Daniel Ruyneman en Rob Du Bois, twee belangrijke voorvechters van hedendaagse muziek in Nederland. Dankzij een van hun series maakte Reinbert de Leeuw in 1966 zijn doorbraak als componist. Via deze link vindt u de uitzendgegevens en kunt u vanaf 2 april de uitzending ook terugluisteren. De aflevering van 4 maart j.l. vindt u hier.
Op 26 maart ging Jeths’ Conductus in première in de concertserie De Vrijdag van Vredenburg. Ik sprak tijdens de inleiding met hem voor een zeer geïnteresseerd publiek.
Thea Derks + Willem Jeths, TivoliVredenburg 26 maart 2015
Een dag later verzorgde ik weer de inleiding in deze serie, ditmaal bij een concert van het Groot Omroepkoor en een ensemble uit het Radio Filharmonisch Orkest. Voor de live uitzending op Radio4 had ik ook een reportage gemaakt van werken van Pascal Dusapin en Edgard Varèse.
Het werd een zeer levendige inleiding, waarin ik sprak met de alt Els Liebregt en de bariton Daniel Herman Mostert over Dona Eis van Pascal Dusapin; met Karel Deseure over het door hem gedirigeerde Octandre van Edgard Varèse, en met de fagottist Freek Sluijs over het Divertimento KV 270 van Mozart. Hiervan werd een deeltje gespeeld door een kwintet uit het RFO.
Thea Derks + Karel Deseure tijdens inleiding TivoliVredenburg 27-3-2015
De volgende dag moest ik alweer vroeg op, vanwege mijn inleiding bij de opening van het Boulezfestival t.g.v. de 90e verjaardag van Pierre Boulez’, onderdeel van het festival Dag in de Branding. Ik sprak met Etty Mulder, oprichter en voorzitter van de Stichting Pierre Boulez, voor een goed gevuld Zuiderstrandtheater in Scheveningen. Ze gaf mij het eerste exemplaar van haar nieuwe boek Het vruchtbare land, genoemd naar een artikel van Boulez over de relatie tussen zijn muziek en het werk van de schilder Paul Klee.
In haar boek verhaalt Mulder op een persoonlijke manier over haar ontdekking van en verhouding tot de muziek van Boulez. Het bevat tevens vrije vertalingen van enkele van diens artikelen, en gedichten van door hem bewonderde poëten. Als dank overhandigde ik haar een exemplaar van mijn #Reinbertbio, waarop zij tot mijn verrassing ontstak in een uitvoerige laudatio.
‘Dit boek kan niet vaak genoeg overhandigd worden, vanwege het grote belang voor het Nederlandse muziekleven,’ sprak zij. Ze refereerde ook aan mijn succesvolle strijd tegen de ‘tirannie’ van krachten die de publicatie hadden trachten te voorkomen en onderstreepte het belang van het vrije woord. Ik werd er een beetje verlegen van.
Thea Derks interviewt Etty Mulder in het Zuiderstrandtheater 29-3-2015
Na de opening presenteerde het Asko|Schönberg een concert met werken van o.a. Boulez, Stockhausen en Ravel, en bracht Slagwerk Den Haag samen met studenten van het Koninklijk Conservatorium een wervelende uitvoering van Drumming van Steve Reich. Daarna verkasten we naar het Korzo Theater voor een enerverend concert door drie pianisten en twee slagwerkers, met o.a. het destructieve Pianoforte van Dick Raaijmakers en Makrokosmos III van George Crumb. Het avondprogramma in de Anton Philipszaal moest ik vanwege kafkaëske autoperikelen missen.
De volgende ochtend was er een door de Stichting Pierre Boulez georganiseerd en door Hans Ester gepresenteerd symposium in het conservatorium. Etty Mulder opende met een aanklacht tegen de makers van de catalogus bij de tentoonstelling Pierre Boulez in de Philharmonie in Parijs. Tot haar verbazing en ergernis besteden zij hierin weinig aandacht aan Boulez’ dirigeerwerk, zijn geschriften en zijn intermediale werkwijze. Het boek is weliswaar prachtig vormgegeven, maar vorm regeert over inhoud en er is sprake van ‘a fetishism of famous names, without any attempt at deeper reflection’. Daar kunnen de Fransen het mee doen.
Hierna peilde ik de mening van Professor Doktor Werner Klüppelholz over de veelal polemische artikelen van Pierre Boulez, zijn relatie tot Mauricio Kagel en andere componisten en de traceerbaarheid van zijn intermediale inspiratiebronnen in diens eigen muziek. Naar aanleiding van het typografisch bijzonder vormgegeven Coup de dés van Stéphane Mallarmé, dat voor Boulez een doorslaggevende rol speelde, merkte hij droogjes op: ‘Cursiveringen in muziek hóór je niet…’ De vlot causerende, zeer vrij associërende professor doctor kreeg keer op keer de lachers op zijn hand.
Thea Derks + Werner Klüppelholz, Koninklijk Conservatorium 29-3-2015
Daarna sprak Elmer Schönberger over maakbare muziek; nam Maarten Brandt de kunst van het programmeren onder de loep; vertelde Emanuel Overbeeke over de relatie tussen Boulez en Ravel; gaf Eveline Nikkels een levendige beschouwing over Boulez’ relatie tot Alban Berg en sprak Wim Markus over Boulez en Adorno. De jonge Italiaanse pianist Alessandro Soccorsi gaf een indrukwekkende vertolking van de Sonate nummer 3 van Boulez. De middag werd afgesloten met een rondetafelgesprek, dat ik echter miste, omdat ik de op mijn instigatie uitgenodigde Werner Klüppelholz ging uitzwaaien.
#AlbanBerg #AllessandroSoccorsi #AthenaeumBoekandel #CasSmithuijsen #Concertzender #Conductus #DagInDeBranding #DaniëlRuyneman #DanielHermanMostert #DerSchwanendreher #DolfWeverink #ElmerSchönberger #ElsLiebregt #EmanuelOverbeeke #EttyMulder #EvelineNikkels #FreekSluijs #HansEster #KarelDesueure #KoninklijkConservatorium #LeporelloUitgevers #MaartenBrandt #MauricioKagel #MensOfMelodie #OnsErfdeel #PanoramaDeLeeuw #PaulHindemith #PierreBoulez #ReinbertDeLeeuw #Reinbertbio #RobDuBois #RotterdamsPhilharmonischOrkest #TabeaZimmermann #TheaDerks #TheodorAdorno #TivoliVredenburg #VrijdagVanVredenburg #WernerKlüppelholz #WillemJeths #WimMarkus #Zuiderstrandtheater
Reinbert de Leeuw: mens of melodie ongeautoriseerde biografie 3e druk met 2 extra hoofdstukken* Slotakkoord 2014-2020 Herinneringen aan Reinbert de Leeuw *Ook verkrijgbaar als aparte uitgave: ‘Slotakkoord: Reinbert de Leeuw 2014-2020’ isbn 9789079624324 Thea Derks studeerde Engels en muziekwetenschap. In 1996 voltooide zij cum laude haar studie musicologie aan de Universiteit van Amsterdam, waarna zij zich specialiseerde in hedendaagse muziek. Zij gaf hierover luistercursussen in het Koninklijk Concertgebouw en het Muziekgebouw aan ’t IJ in Amsterdam. Derks maakte vijftig afleveringen van Panorama de Leeuw voor De Concertzender. Zij verzorgt lezingen en inleidingen voor onder andere het Koninklijk Concertgebouworkest en schrijft artikelen en recensies voor binnen- en buitenlandse tijdschriften en websites. In 2018 publiceerde zij Een os op het dak: moderne muziek na 1900 in vogelvlucht. ‘Een monument voor een culturele grootheid’ Het Parool ‘De ideale biograaf’ ‘Kennis van zaken en discreet’ Elsevier ‘Derks heeft haar ondoorgrondelijke onderwerp hart en ziel gegeven’ Trouw ‘Goede, evenwichtige biografie. Ook te lezen als een panorama van het Nederlandse muziekleven in de 20e eeuw’ de Volkskrant Reinbert de Leeuw was decennialang een spil in het Nederlandse muziekleven. Met zijn ultratrage uitvoeringen van pianowerken van Satie veroverde hij de populaire hitlijsten, als ‘Notenkraker’ richtte hij zich tegen de gevestigde orde en als dirigent van het mede door hem opgerichte Schönberg Ensemble ontsloot hij muziek van eigentijdse componisten voor een groot publiek. Hij gold als de belangrijkste grondlegger van de internationaal vermaarde Nederlandse ensemblecultuur en was een onvermoeibaar inspirator voor jong en oud. Een maand voor zijn dood trad hij voor het laatst op.
Hindemith – sinfonia Mathis der Maler
Hindemith’s Mathis der Maler: una sinfonia audace in un periodo difficile.
I retroscena
Agli inizi degli anni ’30, Paul Hindemith (1895-1963) era uno dei esponenti più importanti della cosiddetta “nuova generazione” di compositori in Germania. Ma l’ascesa del regime nazista cambiò tutto. Il suo moderno stile musicale, le sue idee e persino la sua vita personale non si adattavano alle nuove regole. La sua musica non fu immediatamente bandita, ma subì fin da subito delle forti pressioni.
Al tempo, Hindemith stava lavorando a un’opera, chiamata Mathis der Maler (Matthias il Pittore), basata sulla vita di Matthias Grünewald, un pittore rinascimentale noto per il suo emotivo e spirituale polittico di Isenheim. La storia dell’opera riguardava un artista in difficoltà tra il creare la propria arte e il coinvolgimento nel caos politico del suo tempo – fondamentalmente, descriverìva la situazione di Hindemith stesso a quel tempo.
Ma l’opera non poteva essere messa in scena. Troppo controversa. Così Hindemith ebbe un’idea ingegnosa: trasformare parti dell’opera in una sinfonia. Era un modo per far conoscere la sua musica senza scatenare una censura totale. La sinfonia “Mathis der Maler” fu scritta e presentata nel 1934, mentre l’opera stessa non fu presentata fino al 1938 in Svizzera, al di fuori della Germania.
La struttura
La sinfonia è composta da tre movimenti, ognuno dei quali ispirato a una scena dell’Altare di Grünewald.
La musica
La Sinfonia, come sottolinea Giacomo Manzoni, segna un davvero importante punto di svolta nella musica di Hindemith. Apre la porta a un nuovo stile per il compositore. Va alla ricerca di melodie più fluide, ritmi meno taglienti e armonie più morbide. In breve, la sua musica diventa più “classica” nel sentimento. In opere successive, questa svolta porterà ad utilizzare uno stile più accademico e formale.
L’idea di trasformare un’opera in una sinfonia era insolita per l’epoca. Era per Hindemith sia una mossa creativa che politica. Il compositore usò l’orchestra come una voce narrante, che racconta una storia ma senza l’uso delle parole. Questo approccio si dimostrò coraggioso e intelligente.
La reazione del pubblico
Quando la sinfonia debuttò a marzo 1934, fu diretta da Wilhelm Furtwängler—uno dei migliori direttori d’orchestra in Germania. Il pubblico la adorò. Grandi applausi, ottime recensioni.
Ma il regime nazista non cambiò idea. Anche dopo la premiere di successo, la musica di Hindemith fu presto bandita. Lasciò la Germania alcuni anni dopo.
Tuttavia, la Sinfonia Mathis der Maler è diventata una delle sue opere più eseguite. Oggi, è vista non solo come un capolavoro musicale, ma anche come un simbolo di resistenza artistica. Hindemith usò la musica per esprimersi—anche quando le parole erano troppo pericolose.
https://www.youtube.com/embed/z0hPMKRDzvw?list=RDz0hPMKRDzvw
#germany #giacomoManzoni #hindemith #mathisDeMaler #nazi #opera #paulHindemith #symphony
The 🫠 ᴘʀᴇᴛᴛʏ BBC Radio 3 🎶 #NowPlaying Bot
DAS OPERNMAGAZIN
LoC Appreciation Society
Contemporary Classical - Thea Derks
Classical Wonders